تخطي إلى المحتوى الرئيسي

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي ) — صفحة 107

مساهمون:

ص١٠٧

3945

آفة الملك ضعف الحماية . آفت پادشاهى ضعف حمايت است . يعنى سستى كردن در حمايت رعيت ودفع ظلم وتعدّى از ايشان ، يا در حمايت دشمنان يعنى دفع ومنع شرّ ايشان ، و « وجه آفت بودن هر يك از براي پادشاهى » ظاهر است ، زيرا كه پادشاهى كه حمايت رعيت نكند حق تعالى نيز حمايت أو نكند وپادشاهى أو بزودى زايل يا ضعيف وباطل گردد ، وهمچنين اگر در دفع دشمنان سستى كند بتدريج دشمنان قوى گردند ودست يابند بر ملك أو ، وبسا باشد كه بالكلية أو را مستأصل سازند .

3946

آفة العهود قلّة الرّعاية . آفت پيمانها كمي رعايت است . مراد اين است كه عهدها وپيمانها را رعايت زياد بايد كرد واهتمام تمام در استحكام آنها بايد داشت و « كمي رعايت در آنها آفت است » يعنى بمنزله آفتى است كه چيزى را فاسد وباطل گرداند ، يا اين كه بتدريج منجر مىشود بشكستن آنها .

3947

آفة النّقل كذب الرّواية . آفت نقل كردن دروغ بودن روايت است . مراد اين است كه « كذب » آفتى است كه بسيار عارض نقلها وحكايتها مىشود وكم است كه نقل وحكايت كند وتمام خصوصيات آن موافق واقع نقل شود وبهيچ وجه شائبه دروغى در آن نباشد پس تا ضرور نشود نقل وحكايت نبايد كرد وهرگاه ضرور شود بايد كمال اهتمام كرد كه بهيچ وجه تغيير وتحريفى در آن نشود وآميخته بدروغ نگردد .

3948

آفة العلم ترك العمل به . آفت علم ترك عمل بآن است واين يا باعتبار اين است كه علمي كه عمل بآن نشود نفعي ندارد بلكه باعث زيادتى وزر ووبال گردد چنانكه مكرّر مذكور شد