در واقع عبث وبىفايده بوده پس چرا سعى نكند در أمور آخرت كه وابسته بسعى اوست وبقدر سعى در آنها فيروزى يابد وبسبب تقصير در آن محروم ماند ، پس بايد كه بوده باشد شادى أو از براي آنچه برسد بآن از أمور آخرت بسبب سعى در آنها ، وتأسف أو بر آنچه فوت شود أو را از آنها بسبب عدم سعى در آنها ، واندوه أو از براي آنچه خواهد بود بعد از مرگ وتهيّه نگرفته باشد از براي آن .
3587
انّ اللّه سبحانه إذا أراد بعبد خيرا وفّقه لانفاذ اجله في أحسن عمله ورزقه مبادرة مهله في طاعته قبل الفوت .
بدرستى كه خداى سبحانه هرگاه اراده كند ببندهء خيرى را توفيق مىدهد أو را از براي روان كردن مدّت خود در بهترين عمل أو ، وروزى ميكند أو را پيشى گرفتن مهلت أو در طاعت أو پيش از مرگ ، « توفيق خدا أو را » چنانكه مكرّر مذكور شد تهيّه كردن أسباب خير است از براي أو ، و « انفاذ » كه بمعنى روان كردن ترجمه شده بنا بر اين است كه بذال نقطهدار باشد ، وممكن است كه بدال بي نقطه باشد وبنا بر اين ترجمه اين است كه : از براي فانى ساختن مدّت خود يعنى گذرانيدن آن در بهترين عمل أو يعنى بهترين عملي كه حق تعالى فرموده آن را ونيكو شمرده يا بهترين عملي كه از أو تواند صادر شد ، و « روزى ميكند أو را پيشى گرفتن مهلت أو در طاعت أو » يعنى اين كه صرف كند ايّام عمر خود را پيش از مرگ كه ايّام مهلت اوست در طاعت وفرمانبردارى خدا يا در طاعت وفرمانبردارى أو خدا را ، و « مهل » بمعنى پيشى گرفتن در كار خير نيز آمده وبنا بر اين معنى اين مىشود كه « روزى ميكند أو را پيشى گرفتن أو در طاعت أو پيش از مرگ » وغرض از اين باضافهء تأكيد پيشى گرفتن ومبالغه در آن است .