تخطي إلى المحتوى الرئيسي

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي ) — صفحة 452

مساهمون:

ص٤٥٢

3262

اجهل النّاس المغترّ بقول مادح متملّق يحسّن له القبيح ويبغّض اليه النّصيح . نادانترين مردم فريب خورنده است بگفتار ستايش كنندهء تملّق كنندهء كه نيكو گرداند از براي أو زشت را ودشمن سازد بسوى أو ناصح را ، يعنى پند گو را يا كسى را كه با أو خالص وصاف باشد وراست را باو گويد ، « تملّق » چنانكه قبل از اين مذكور شد اظهار دوستى وتلطّف است وآنكه كسى بگويد بزبان چيزى چند را كه در دل أو نباشد ، و « نيكو گرداند از براي أو زشت را » يعنى تحسين كارهاى زشت أو كند واظهار خوبى آنها كند ، و « دشمن گرداند بسوى أو ناصح را » باعتبار اين است كه هر گاه كسى ستايش كند أو را وتحسين كند كارهاى زشت أو را وأو باور كند باعث اين مىشود كه دشمن گردد با كسى كه خلاف آن گويد وپند گويد أو را ، يا صاف باشد با أو وراست گويد باو بديهاى أو را .

3263

أكبر الشّرّ في الاستخفاف بمولم « 1 » عظة المشفق النّاصح والاغترار بحلاوة ثناء المادح الكاشح . بزرگترين بدى در سبك شمردن است پند مهربان ناصح را وفريب خوردن بشيرينى مدح ستايش كنندهء نهان كننده دشمنى را ، « بودن بزرگترين بديها در اين معنى » ظاهر است ، زيرا كه كسى كه سبك شمارد پند مهربان ناصح را وفريب خورد بشيرينى مدح كننده خود را خوب داند وبصدد اصلاح حال خود در نيايد ودر بدى ماند تا وقتي كه فرصت فوت شود ومراد به « نهان كردن ستايش كننده دشمنى را » اين است كه همين معنى كه ستايش أو كند بچيزى چند كه در أو نباشد وأو را فريب دهد يا كارهاى بد أو را تحسين كند در حقيقت دشمنى نهاني است با أو هر چند دشمنى ديگر با أو در دل نداشته باشد ، ودر بعضي « 2 » نسخه‌ها « أكثر » بثاى سه نقطه است وبنا بر اين
هامش
( 1 ) ترجمهء « مولم » كه ( بدرد آورنده ) باشد سهوا از قلم شارح ( ره ) افتاده است . ( 2 ) از عبارت « ودر بعضي نسخه‌ها » تا آخر تنها در نسخهء كتابخانهء مسجد سپهسالار است .