قسم ياد كنند ، و مثلا اگر يك انگشت او قطع شده خود سوگند ياد كند ، و بر اين قياس در موارد ديگر )
و قسامه « 1 » در نفس و سمع و عقل و صوت ( عيبى كه در او پيدا شود از بينى سخن گويد يا صدايش خشن شود ) و نقصى كه در دستها يا پاها پيدا شود ، پس اين شش جزء انسان است .
و ديهء كامل در نفس هزار دينار است ، و در أنف ( بينى ) هزار دينار ، و در صوت ( آواز ) اگر دچار عيب شود كه از بينى سخن گويد يا صدا خشن شود هزار دينار ، و در شل شدن دو دست هزار دينار ، و در چلاق شدن پاها هزار دينار ، و در جدا شدن دو لب بكلَّى كه دوختن و وصل كردن لازم آيد هزار دينار ، و در ستون فقرات كه برآمدگى پيدا كند هزار دينار ( بقول عاميانه قوز در آورد ) ، و آلت مردى اگر بريده شود هزار دينار ، و در زبان اگر جدا گردد بكلَّى هزار دينار ، و در بيضه ها نيز هزار دينار .
و مقرّر فرمود ديهء زخم زدن بر اعضاء را هر چه هست در سر و صورت و ساير قسمتهاى بدن از گوش و چشم و صوت و عقل و دستها و پاها در بريدن و شكستن و
هامش
« 1 » قسامه آنست كه قاتل معلوم نيست و لذا جماعتى بايد سوگند ياد كنند كه فلان كس فلان شخص را كشته است . و يا قسم ياد كنند كه ما از قاتل خبر نداريم و نمىدانيم كيست .