طلحة بن ابى طلحه از بنى عبد الدار كه علم مشركان در دست او بود ، او را غوچ لشكر لقب بود ؛ از بسيارى پهلوانى و قوتى كه داشت از لشكر بيرون آمد و مبارز طلب نمود . امير المؤمنين على عليه السّلام بيرون فرمود و با او مبارزت فرمود و شمشير فرق او را بشكافت ، مسلمانان همه تكبير گفتند و تعبير خواب حضرت پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ظاهر شد و ايشان به هزيمت رفتند و نصرت هم در آن لشكر به شمشير و مردى آن حضرت بود . بعد از نصرت الهى به قوت شاهى .
الفارق « لهامة » « 1 »
عمرو بن عبد ودّ يوم الخندق بالأيد المتين
آن حضرت جدا گرداننده كله سر « 2 » عمرو بن عبد ود است روز خندق به قوت محكم خود .
و اين اشارت است به جنگ آن حضرت روز خندق . روايت كردهاند كه در سال سوم از هجرت كه لشكر كافران ده هزار مرد جمع شدند و به مدينه آمدند و آن حضرت خندقى گرد مدينه بكند ؛ چون لشكر كافران در آن طرف خندق فرود آمدند چند كس از پهلوانان نامدار عرب كه هر يك از ايشان در جنگ و دلاورى مشهور بودند و پيشواى ايشان عمرو بن عبد ود بود كه در عرب همچنان مسلّم و مشهور بود در پهلوانى كه رستم در عجم ؛ و هيچكس را در عرب طاقت مقابله و مقاتله او نبود و او تنها با لشكرها جنگ مىكرد و تنها به غارت قبيلهها مىرفت و در تمام عرب پهلوانان نامدار او را مسلّم داشته بودند و هيچكس هرگز تنها به جنگ او نرفته بود ، عمرو در روز خندق يراق و اسباب جنگ بپوشيد و با آن پهلوانان به كنار خندق آمد . در مقابل خيمهء حضرت پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم چون خندق را بديد گفت : اين تدبيرى بود كه هرگز در عرب نكرده بودند محلّى گشاده از طرفى پيدا كرد و اسب در خندق جهانيد و پسرى داشت نام او حسل و او قرينهء پدر بود [ در ] پهلوانى ؛ او هم اسب بجهانيد و پهلوانان كه همراه او بودند همه اسب بجهانيدند و مقابل خيمهء حضرت پيغمبر همه صف كشيدند و بايستادند ؛ و عمرو آواز برداشت و گفت : اى جماعت مسلمانان ! شما دعوى مىكنيد كه هر كس از شما كه كشته شود به بهشت
هامش
( 1 ) . تنها در « غ » آمده .
( 2 ) . در عبارت عربى كلمه « رأس » بايد افتاده باشد .