در آنجا بسيار خواهيم كرد ، دوازده ( 12 ) تن از مردم منافق كه با او همدست بودند در انجام اين امر همداستان شدند :
اول : حزام بن خالد « 1 » از جماعت بنى عبد بن زيد . دويم : ثعلبة بن حاطب از بنى اميّة بن زيد . سيم : معتّب بن قشير . چهارم : ابو حبيبة بن الازعر ، پنجم : جارية بن عامر . ششم : پسر او مجمّع بن [ جارية بن ] عامر . هفتم : پسر ديگر او زيد بن [ جارية بن ] عامر . هشتم : [ عبد اللّه نبتل بن الحارث . نهم : بجاد بن عثمان . دهم : ضبيعة بن زيد . يازدهم : عباد بن حنيف از بنى عمرو بن عوف . دوازدهم : وديعة بن ثابت . « 2 »
و اين جماعت از آن پيش كه پيغمبر آهنگ سفر تبوك كند مسجدى در برابر مسجد قبا بساختند ، و خواستند كه آن مسجد را به رونق كنند و مسلمين را به قيام و قعود آنجا شايق فرمايند . پس به حضرت رسول آمدند و عرض كردند كه : از بهر بيماران و رنجوران مسجدى كردهايم ، اكنون خواستاريم كه در آن مسجد نمازى گزارى ، تا خاطر نمازگزاران در شرافت اين مسجد استوار گردد . و اين وقت پيغمبر بسيج سفر تبوك مىكرد فرمود : اينك به غزاى كافران مىروم چون بازآيم باشد كه در آن مسجد نمازى بگزارم .
منافقين ديگر سخن نكردند تا اين وقت كه رسول خداى از تبوك بازآمد و به منزل ذى اوان برسيد ، پس آن نفاقانديشان با يكديگر تا منزل ذى اوان رسول خداى را پذيره شدند ، و عرض كردند كه : چه باشد به وفاى وعده در آن مسجد نماز گزارى ، در اين وقت جبرئيل عليه السّلام فرود شد و اين آيت مبارك بياورد :
وَ الَّذِينَ اتَّخَذُوا مَسْجِداً ضِراراً وَ كُفْراً وَ تَفْرِيقاً بَيْنَ الْمُؤْمِنِينَ وَ إِرْصاداً لِمَنْ حارَبَ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ مِنْ قَبْلُ وَ لَيَحْلِفُنَّ إِنْ أَرَدْنا إِلَّا الْحُسْنى وَ اللَّهُ يَشْهَدُ إِنَّهُمْ لَكاذِبُونَ ، لا تَقُمْ فِيهِ أَبَداً لَمَسْجِدٌ أُسِّسَ عَلَى التَّقْوى مِنْ أَوَّلِ يَوْمٍ أَحَقُّ أَنْ تَقُومَ فِيهِ فِيهِ رِجالٌ يُحِبُّونَ أَنْ يَتَطَهَّرُوا وَ اللَّهُ يُحِبُّ الْمُطَّهِّرِينَ .
« 3 »
هامش
( 1 ) . واقدى : خذام بن خالد ( مغازى 3 / 797 ) .
( 2 ) . واقدى بانيان مسجد ضرار را پانزده ( 15 ) تن ذكر مىكند ولى از دوازده ( 12 ) تن ياد مىكند و بجاى ضبيعة بن زيد ، از يزيد بن جاريه سخن مىگويد كه او نيز پسر جارية بن عامر است ( مغازى ، 3 / 797 ) .
( 3 ) . سوره توبه ، آيه 107 و 108 . آنان كه براى زيان رسانيدن و كفر و تفرقهاندازى بين مؤمنان مسجدى ساختند تا كمينگاهى باشد براى مبارزه كنندگان با خدا و رسولش ، سوگند ياد -