دهد كه ايشان سخن به كذب كنند .
بالجمله سلّام بن مشكم گفت : اى مردمان بدين سخنان فريفته مشويد و بىدرنگ بار بربنديد . حىّ بن اخطب گفت : خاموش باش ، از اين صعبتر چه بر ما خواهد رفت كه مربع « 1 » و مرتع « 2 » و ضياع « 3 » و عقار « 4 » خويشتن به جمله بگذاريم و بگذريم . سلّام گفت : بدتر از اين روز آن است كه گويند : اموال و اثقال نيز با خود نبريد و بىزاد و راحله سفر كنيد . حىّ بن اخطب از اين سخنان سر برتافت . و چون سلّام اندرز خويش را در گوش ايشان مانند باد در چنبر بيهوده يافت اموال برگرفت و از ميان آن جماعت بيرون شتافت .
اما حىّ بن اخطب و ديگر جهودان با گفتهء عبد اللّه منافق موافق شدند و در حصانت حصون خويش پرداختند « 5 » و پيغمبر خداى را پيام فرستادند كه هرچه خواهى مىكن كه ما از خانهء خود بيرون نشويم . چنان كه خداى فرمايد :
لَأَنْتُمْ أَشَدُّ رَهْبَةً فِي صُدُورِهِمْ مِنَ اللَّهِ ذلِكَ بِأَنَّهُمْ قَوْمٌ لا يَفْقَهُونَ لا يُقاتِلُونَكُمْ جَمِيعاً إِلَّا فِي قُرىً مُحَصَّنَةٍ أَوْ مِنْ وَراءِ جُدُرٍ بَأْسُهُمْ بَيْنَهُمْ شَدِيدٌ تَحْسَبُهُمْ جَمِيعاً وَ قُلُوبُهُمْ شَتَّى ذلِكَ بِأَنَّهُمْ قَوْمٌ لا يَعْقِلُونَ .
« 6 » خلاصه معنى آن است كه : خداى هول و ترس شما را در سينههاى ايشان جاى داده چندانكه جز از پس ديوارها و قلعهها نتوانند با شما رزم داد . گمان دارند كه در كمين و كيد شما انجمنى كردهاند و حال آنكه دلهاى ايشان پراكنده و پريشان است .
مىفرمايد :
كَمَثَلِ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ قَرِيباً ذاقُوا وَبالَ أَمْرِهِمْ وَ لَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ
« 7 » مانند آنان كه پيش از ايشان زمانى دراز برنيامد كه و بال اعمال خويش دريافتند . و اين اشارت بنى قينقاع راست - چنان كه قصه ايشان مرقوم افتاد - .
بالجمله چون پيام جهودان با پيغمبر خداى رسيد ، آن حضرت آواز به تكبير
هامش
( 1 ) . مربع : خانه
( 2 ) . مرتع : چراگاه
( 3 ) . ضياع : باغها
( 4 ) . عقار : ملك و آبادى
( 5 ) . به نگهدارى برجهاى خود مشغول گشتند .
( 6 ) . حشر ، 13 و 14 : وحشت آنها از شما بيش از ترسشان از خداست زيرا آنها گروهى نادانند .
آنها هرگز با شما نمىجنگند جز در دژهاى محكم يا از پس ديوار . نزاع بين خودشان سخت است اما تو آنها را متحد مىپندارى در صورتى كه دلهايشان سخت متفرق است ، زيرا قومى نادانند .
( 7 ) . حشر ، 15 : مانند كسانى كه چندى پيش از آنها عاقبت كار بدشان را چشيدند و براى آنها عذاب دردناكى است .