كه به خدا ايمان ندارند . . . جنگ كنيد تا آنگاه كه به دست خود در عين مذلت جزيه بدهند . » « 1 » اين آيه جزيه را تنها ويژه اهل كتاب دانسته نه ديگران .
فصل پانزدهم : شكار و توابع آن
1 - اگر كسى هنگام سر بريدن حيوان عمدا نام خدا را بر زبان نياورد ، خوردن از آن گوشت جايز نيست . شافعى خوردن را جايز مىداند « 2 » اما خداوند فرموده است : « از ذبحى كه نام خدا بر آن ياد نشده است مخوريد . » « 3 » و اين آيه ، نص است .
2 - خوردن گوشتى كه به وسيله حيوانات شكارى صيد شدهاند ، پيش از تزكيه جايز نيست . ابو حنيفه ، مالك و شافعى صيد با همه حيوانات شكارى را به شرط آنكه قابل تعليم باشند ، جايز مىدانند ؛ احمد نيز جز سگ سياه ، در بقيه سگان ، قائل به جواز است . « 4 » آنان به جملگى با سخن خداوند مخالفت كردهاند : « پرندگان شكارى و سگان شكارى هر گاه آنان را بدانسان كه خدايتان آموخته است تعليم داده باشيد . » « 5 »
3 - خوردن ماهى جايز نيست مگر آنكه خود بميرد . « 6 »
مالك ماهى را هنگامى حلال مىداند كه سرش قطع شود « 7 » . پيامبر فرمود : « دو مردار
هامش
( 1 ) . توبه : 29 .
( 2 ) . الام ، ج 2 ، ص 234 ، تفسير كبير ، ج 13 ، ص 168 ، تفسير خازن ، ج 2 ، ص 51 و بداية المجتهد ، ج 1 ، ص 364 .
( 3 ) . انعام : 121 .
( 4 ) . الفقه على المذاهب ، ج 5 ، ص 30 ، تفسير كبير ، ج 11 ، ص 144 ، احكام القرآن ، ج 2 ، ص 314 و الموطأ ج 2 ، ص 41 .
( 5 ) . مائده : 4 .
( 6 ) . تذكيه ماهى و ملخ به سر بريدن و ذبح شرعى نيست بل به آن است كه ماهى زنده از آب گرفته شود و در بيرون آب بميرد . ( م )
( 7 ) . بداية المجتهد ، ج 1 ، ص 359 و تفسير كبير ، ج 5 ، ص 17 .