و جبرئيل بر پيامبر فرود آمد و گفت : « اى محمّد صلّى اللَّه عليه و آله خداوند ، شراب ، فشارنده انگور ، تخميركننده آن ، حملكننده و آنكه برايش حمل كنند ، آشامنده و فروشنده و خريدار و ساقى آن را لعنت كرده است . » « 1 »
16 - كافر نمىتواند مسلمان را بخرد و تجارت مشروع صورت نمىبندد .
ابو حنيفه چنين معاملهاى را مشروع و منعقد مىداند « 2 » و با گفتار خداى بزرگ مخالفت ورزيده كه فرمود : « ( اللَّه ) هرگز به زيان مسلمانان براى كافران راهى نگشوده است . » « 3 »
17 - بيع سلف « 4 » در كالاى معدوم ، جايز است به شرط آن كه هنگام تحويل دادن ، جنس ، مورد معامله موجود باشد .
ابو حنيفه اين معامله را جايز نمىداند مگر جنس در حال عقد بيع و در محل معامله و ميان آن دو مكان وجود داشته باشد . « 5 »
فتواى او مخالف عموميت قول خداست كه « پروردگار معامله را حلال فرمود » و گفتار پيامبر : « هر كس خرما را به معامله سلف بخرد ، بايد پيمانه ، وزن و زمان آن معلوم باشد . » « 6 »
دليل ديگر اينكه ، مردم در ميوه ، معامله سلف دو ساله مىكردند و آشكار است كه ميوه در طول اين مدت وجود ندارد اما پيامبر اين معاملات را امضاء كرد و پذيرفت .
هامش
( 1 ) . منتخب كنز العمال ، ج 2 ، ص 419 ، 422 و الدر المنثور ، ج 2 ، ص 322 ، تفسير خازن ج 1 ، ص 157 و مسند احمد ، ج 1 ، ص 316 .
( 2 ) . به گفته نويسنده " الحاوى الكبير " در فقه شافعى .
( 3 ) . نساء : 141 .
( 4 ) . بيع سلف يا سلم عكس نسيه است يعنى بهاى كالا نقد است و تحويل كالا مدتدار . ( م )
( 5 ) . الهدايه ، ج 3 ، ص 53 .
( 6 ) . آغاز حديث چنين است : « پيامبر به مدينه درآمد در حالى كه اهل آن در ميوهها معامله سلف يك ساله و دو ساله انجام مىدادند . ( بنگريد به سنن النسايى ، ج 7 ، ص 290 ، صحيح مسلم ، ج 2 ، ص 49 و التاج الجامع للاصول ، ج 2 ، ص 215 ) .