كه او از ابو اوفى پرسيد : پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله در نماز عيد چه سورهاى مىخواند ؟ نيز از ابو واقد ليثى پرسش كرد : پيامبر در اضحى و فطر چه مىخواند ؟ « 1 » اين پرسشها نشانگر نهايت ناآگاهى او به ظاهرترين امور ( نماز آشكار ) بوده است .
در جمع بين صحيحين آمده است : « ابو موسى سه بار از عمر اجازه گرفت و او اجازه نداد . ابو موسى بازگشت . عمر پرسيد : چرا چنين كردى ؟ ابو موسى گفت : ما امرشدهايم كه چنين كنيم . عمر گفت : بايد براى گفتار خود شاهد آورى و گر نه با تو به سختى رفتار خواهم كرد . ابو سعيد خدرى به نفع ابو موسى شهادت داد و رفتار پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله را شاهد آورد . عمر گفت : اين كار پيامبر از چشم من نهان مانده بود . زيرا به تجارت در بازارها مشغول بودم . » « 2 »
چگونه اين مطلب آشكار بر عمر پوشيده مانده بود ؟ حميدى در جمع بين صحيحين در مسند عمر بن خطاب آورده كه عمر گفت :
« پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله فرمود : هنگامى كه مؤذن دو بار بانگ به تكبير برداشت شما نيز تكبير بگوييد . سپس مؤذن به ترتيب ، اشهد ان لا إله الا اللَّه ، اشهد ان محمّدا رسول اللَّه ، حى على الصلاة ، حى على الفلاح مىگويد كه در هر مورد شما نيز همان جمله را تكرار كنيد ولى پس از حى على الصلاة و على الفلاح لا حول و لا قوه الا باللَّه بگوييد ، سپس مؤذن دو بار تكبير و يك بار
لا إِلهَ إِلَّا اللَّهُ
مىگويد و شما همان گونه تكرار كنيد . هر كس اين كلمات را با ايمان قلبى بگويد به بهشت خواهد رفت . » « 3 »
اين روايت عمر در اذان است ولى او پس از مرگ پيامبر افزود : الصلاة خير من النوم .
هامش
( 1 ) . صحيح مسلم ، ج 1 ، ص 344 ، التاج الجامع للاصول ، ج 1 ، ص 302 ، سنن ابن ماجه ، ج 1 ، ص 188 و موطأ مالك ، ج 1 ، ص 184 .
( 2 ) . صحيح مسلم ، ج 2 ، ص 349 ، التاج الجامع للاصول ، ج 5 ، ص 238 ، السيره الحلبيه ، ج 2 ، ص 98 ، نويسنده دعوى كرده كه امامان چهارگانه اهل سنت روايت را بيان كردهاند و صحيح البخارى ، ج 8 ، ص 67 .
( 3 ) . صحيح مسلم ، ج 1 ، ص 142 ، مصابيح السنه ، ج 1 ، ص 32 و 33 ، حديث با نقل به مضمون ترجمه شد . ( م )