گفت به چه خبر بشارت مىدهيد مرا پس به خدا سوگند كه قتال نكردم الّا براى احساب قوم خود اگر آن نبودى هرگز قتال نكردمى ، چون جراحت بر او سخت شد به كنانهء خويش آمد پيكانى پهن و دراز برگرفت و خود را از آن بكشت .
چون رسول صلّى اللّه عليه و آله عاقب كار او مىدانست خبر داد تا بر مسلمانان كار او مشتبه نباشد و نگويند كه او مؤمن است براى آنكه جهاد مىكرد با رسول و رسول در حق او فرمود « قاتل نفسه فى النار » « 1 » كشنده نقس خود در آتش است ، حال ابن جرموز و اخبار رسول صلّى اللّه عليه و آله و على عليه السّلام « بدخوله فى النار » همچنين بود .
و شيخ مفيد گفت ابن جرموز مستحق دوزخ شد به علت آنكه آن روز على عليه السّلام منادى فرمود كه : ألا لا تتبعوا مدبرا و لا تجيزوا على جريح و لكم ما حوى عسكرهم من الكراع و السلاح « 2 » . از پى گريزندگان مرويد و امان دهيد حملهآورندگان را و شما راست آنچه گرد آوردهايد از لشكر ايشان از اسب و سلاح .
و ابن جرموز مخالفت امام مفترض الطاعة كرد و تابع زبير عوام شد استحقاق نار از آن سبب بود نه از براى استحقاق زبير جنت را يا براى ظهور توبه و ندامت از او « اعنى » از زبير .
و به نزد ما هر كه مخالفت با امام معصوم كند مخالفت رسول كرده باشد و هر كه مخالفت رسول كند مخالفت خداى تعالى كرده باشد و مخالفت خداى تعالى كفر باشد و كافر مستحق نار بود .
زبير رئيس ياغيان بود و قتل او اعظم الجهاد و اعظم الثواب باشد الّا آنكه رسول فرمود آن شخص بايستى كه اعظم الثواب و الدرجات را مستحق بودى به سبب قتل او و اثر كفر لكن ابطال كفر و نفاق مستحق هيچ ثوابى نيست با مظنه حصول آن بلكه با اين همه مستحق دوزخ است و بدين صورت صاحب وحى را لازم بود اعلام امت كردن تا مردم به او مغرور نشوند و اعتقاد ايمان او ندارند و به او تقرب نكنند .
بينه ، در عصيان به تخصيص دليل مخالفت فرمان خداى از او آنجا كه فرمود حق تعالى با زنان رسول :
وَ قَرْنَ فِي بُيُوتِكُنَّ وَ لا تَبَرَّجْنَ تَبَرُّجَ الْجاهِلِيَّةِ الْأُولى
( احزاب 33 ) و
هامش
( 1 ) - اين عبارت در كلمات پيامبر ( ص ) راجع به قزمان نبود .
( 2 ) - الجمل مفيد 405 .