عين همين مطلب در كل عالم هست ؛ يعنى خورشيدى باشد ، زمينى باشد ، عوامل جوّى باشد ، عوامل زمينى باشد [ و ميان اينها ارتباط نباشد و نيروى واحدى خالق اينها نباشد ؛ چنين چيزى قابل قبول نيست . ] اصلًا نسبت عوامل جوّى با زمين به اصطلاح فلاسفه نسبت پدر و مادر است ؛ آنها را « آباء سبعه » مىگفتند و اينها را « امّهات اربعه » . مىگفتند چهار مادر و هفت پدر ، از باب اينكه آن عوامل ، عوامل مذكر تشخيص داده مىشد و اين عوامل ، عوامل مؤنث . انسان و حيوان و گياه را مىگفتند « مواليد ثلاث » يعنى سه بچه . هفت پدر ، چهار مادر ، سه بچه . اين بچهها كه پيدا مىشوند اين زمين به منزلهء مادر آنهاست . يك كشاورز كه مىرود سينهء زمين را مىشكافد ، او حكم همان بچهاى را دارد كه چنگال به پستان مادرش مىزند و مىخواهد از آن شير بگيرد ؛ و از هر عالمِ حقوقى اگر شما بپرسيد شير پستان يك مادر مال بچهء اوست يا مال او نيست ، مىگويد مال بچه است . اگر مادرى بخواهد بچه را از شير خود محروم كند هر قانونى آن مادر را قابل مجازات مىداند ، چرا ؟
مىگويند چون شير مال اين بچه است ، تو چرا او را محروم مىكنى ؟ اگر مادر بخواهد اين شير را به يك بچهء ديگر بدهد و به اين بچه ندهد مىگويند تو چرا شير اين بچه را به بچهء ديگر دادهاى ؟ من نمىفهمم ماترياليستها اينجا چه فكر مىكنند در صورتى كه آنها نبايد هيچ فرقى قائل باشند . از نظر آنها شير مادر هيچ ارتباطى با بچه نبايد داشته باشد .
به همين دليل مواليد زمين هم مال همين موجودات روى زمين است . تعبير خود قرآن است : « وَ جَعَلْنا لَكُمْ فيها مَعايِشَ » « 1 » ، « وَ لَكُمْ فِى الْارْضِ مُسْتَقَرٌّ وَ مَتاعٌ الى حينٍ » « 2 » شما را از زمين آفريديم ، از خاك آفريديم و در روى زمين آفريديم و در همين زمين هم مايهء معيشت شما را قرار داديم ، يعنى در پستان همين زمين مايههايى قرار دادهايم كه شما از اين مايهها زندگى مىكنيد ؛ و به همين دليل آنچه كه در پستان زمين وجود دارد از مختصات هيچ فردى نخواهد بود ، براى همهء مردم است . همهء مردم بچههاى زمين هستند و هر چه كه در پستان اين زمين هست قهراً مال همهء مردم است با اين تفاوت كه بچه به حكم آن ضعفش شيرهء كاملًا آماده به
هامش
( 1 ) . حجر / 20 .
( 2 ) . اعراف / 24 .