را كه مىخواندند و مثلا صبحانهاى مىخوردند مسئله مباحثه مطرح مىشد ، يك مباحثه منظم ، خودش هم مجلس را اداره مىكرد : آقاى مادى و ماترياليست تو هر حرفى كه دارى آزادانه بگو ، هرچه مىخواهد دل تنگت بگو . خدا را قبول نداشتند ، به پيغمبر ايراد مىگرفتند ، به قرآن ايراد مىگرفتند ، هرچه دلشان مىخواست مىگفتند و مباحثه مىكردند .
پيوند آينده انقلاب اسلامى با آينده روحانيت
وقتى كه زمان چنين زمانى باشد رهبرى دينى چه نقشى بايد داشته باشد ؟ اين كه عرض مىكنم وظيفه روحانيت در آينده خيلى دشوار است به اين دليل است . حالا صد برابر دوره مأمون افكار متضاد و متناقض وجود دارد . الان روحانيت صد برابر سال گذشته و ده سال گذشته احتياج به تقويت و برنامه و كار دارد . مردم صد برابر گذشته احتياج به ارشاد و هدايت و راهنمايى دارند ، احتياج به تعليم اخلاقى و معنوى دارند . روحانيت بايد بجنبد . . . « 1 » وحدت و تشكيلات خوشبختانه در تهران بهوجود آمده . جامعه روحانيت و شوراى روحانيت و طبقهبندى و شكل بندى منطقههاى مختلف و نماينده فرستادن در آن جامعه مقدارى [ سازمان يافته ، اما ] هنوز به جايى نرسيده ، اميدواريم پيشرفت كند ، به همه ايران سرايت كند ، همه روحانيت به يكديگر مرتبط و متصل شوند ، تشكيلات پيدا كنند و بعد خودشان را تقويت كنند ، نشريات زياد داشته باشند .
تا آنجا كه اطلاع داريم بعد از اين انقلاب اغلب مساجد خلوت شده ، چرا خلوت شده ؟ با اين كه آدم فكر مىكرد بعد از انقلاب بايد مردم بيشتر به مساجد هجوم بياورند . علتش اين است : قبل از پيروزى انقلاب يك سلسله مسائل براى مردم مطرح بود و آن مسائل در مساجد مطرح بود ، مردم هم جمع مىشدند ، بعد از پيروزى انقلاب يك سلسله مسائل ديگر بايد مطرح شود . مساجد خودشان را براى آن مسائل آماده نكردهاند و بايد آماده كنند و مساجد بايد احيا شود . راديو تلويزيون ضرورت دارد برنامه مذهبى داشته باشد ، حزب اسلامى بايد وجود داشته باشد ، بايد مردم تمرين سياسى در احزاب ببينند ، بايد حزب رشد سياسى مردم را
هامش
( 1 ) . [ افتادگى از نوار است . ]