4 مسئلهء ربا و بانك
اين جلسه ، جلسهء خاتمه و پايان است « 1 » . بهطور خلاصه يك نوع نتيجه گيرى مىكنيم از آنچه گفتيم و ابتدا پاسخ سؤالاتى را كه در جلسهء پيش مطرح شد بهطور خلاصه عرض مىكنم .
سؤالى را مطرح كردند كه البته سؤال خوبى بود و در آن مسألهاى ذكر شد كه اين گونه امور را به تعبير فقها عناوين ثانويه مىگويند . گفتند اين مطلب را نبايد مورد غفلت قرار داد كه اگر ما به انتظار چيزى كه ايده آل است و فعلًا وجود ندارد باشيم و از امكانات موجود استفاده نكنيم و اينها را ممنوع بدانيم ، عواقب بسيار سوئى خواهد داشت . مثال خوبى ذكر كردند و آن مسئله حكومت جور است كه اين مسئله اتفاقاً در فقه هم مطرح است . اسلام نظريهاى دارد در باب حكومت و حاكم كه بايد چنين و چنان باشد . ولى در شرايطى مثل الان كه چنين حكومتى وجود ندارد « 2 » ، يعنى آن حكومتى كه موجود است غير از حكومت ايده آل است ، با توجه به اينكه پستهاى دولتى به منزلهء سنگرهاست ، اگر مسلمانان واقعى - كه در واقع در اقليت هستند - به دليل اينكه حكومتْ صالح نيست ، تمام پستها را رها كنند و بگويند قبول اين پستها همكارى با حكومت جور است و ما نبايد در اين كارها دخالت كنيم ، نتيجهاش ذلت و بدبختى مسلمين است . حديثى است كه در فقه هم مورد استناد است . مىگويند : ما لايُدْرَكُ كُلُّهُ لايُتْرَكُ كُلُّهُ چيزى كه همهاش را نمىشود به دست
هامش
( 1 ) [ اين جلسه در برخى موارد حالت پرسش و پاسخ دارد . در اين موارد سخنان حضار با حروف ريزتر ذكر شده است . ]
( 2 ) [ بايد توجه داشت كه اين بحثها قبل از انقلاب اسلامى ايراد شده است . ]