اثبات وجود مادهء اولى
گفتيم كه حكما قائل به جواهر پنجگانه هستند : عقل و نفس و جسم و ماده و صورت . ماده را اصطلاحا « هيولى » هم مىگويند كه بر دو قسم است : مادهء اولى ( هيولاى اولى ) و مادهء ثانيه ( هيولاى ثانيه ) .
مقصود از « مادهء اولى » يعنى مادة المواد ، يعنى مادهاى كه ديگر ماده ندارد و در ناحيهء علل مادى همهء علتهاى مادى به او منتهى مىشود . حال ببينيم مادهء اولى يا هيولاى اولى را چگونه تعريف مىكنند و چگونه اثبات مىكنند ؟
عنوان فصل ما در اثبات ماده و تعريف صورت بود . صورت را تعريف كردند و ماده را بايد اثبات كنند كه چنين چيزى وجود دارد .
تفاوت ميان مادهء ثانيه با مادهء اولى
در جلسهء پيش گفتيم كه ماده يك تعريف به معناى عام دارد كه تمام نحلههاى فلسفى آن را قبول دارند ، منتها هر كدام آن را به صورتى تأويل و تفسير مىكنند . ماده به معناى عام چيزى است كه حامل استعداد شىء ديگر باشد ؛ به اين معنا كه در عالم و اشياء جهان ، مسلّم يك چيزى هست كه به منزلهء اصل مادّى است ؛ به اين معنى كه آن