ممنوعيت تحقيق پيرامون آيات قرآن
قرآن كتاب هدايت است و اين هدف ، جز با تدبّر و تأمّل در آيات آن به دست نمىآيد ، همان گونه كه خود ، مردم را به اين امر مهم دعوت كرده و فرموده است : أَ فَلا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ ، آيا در قرآن تدبر نمىكنند ؟ ( نساء : 82 ) و زمانى كه براى مردم مثل مىزند ، مىفرمايد : وَ تِلْكَ الْأَمْثالُ نَضْرِبُها لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَفَكَّرُونَ ، و اين مثلها را براى مردم مىزنيم ، شايد تفكر كنند . ( حشر : 21 ) با وجود چنين هدف بزرگى ، آيا نمىتوان گفت كسى كه جلو تحقيق پيرامون آيات قرآن و فهم مراد خداوند را مىگيرد ، در حقيقت باب هدايت را به سوى مردم بسته و در برابر قرآن ايستاده و به تعبير خود قرآن ، « صدّ عن سبيل اللّه » نموده است ؟ شخصى به نام « صبيغ » ، رئيس يكى از قبايل بنى تميم كه ساكن بصره بود ، وارد مدينه مىشود و در مورد برخى از آيات قرآن ، همچون : وَ الْمُرْسَلاتِ عُرْفاً ( مرسلات : 1 ) و وَ النَّازِعاتِ غَرْقاً ( نازعات : 1 ) و وَ الذَّارِياتِ ذَرْواً * فَالْحامِلاتِ وِقْراً * فَالْجارِياتِ يُسْراً ( ذاريات : 1 - 3 ) و آيات مشكل و متشابه قرآن از خليفه دوم سؤالاتى مىكند . خليفه او را به شدت كتك مىزند تا آنكه خون از سر او جارى مىشود ، سپس او را به بصره باز مىگرداند و دستور مىدهد كسى با او مراوده و همنشينى نكند تا از اين گناه بزرگ ( ! ) دست بر دارد و توبه كند . « 1 » در روايتى چنين آمده است : « صبيغ عراقى مسائلى را از