نهج البلاغة ( فارسى ) — صفحة 236

و اعذار وى بى شمار يعنى درشتى بسيار مى كرد در احكام و زود در غضب مى شد و چون ايرادى بر وى متوجه مى شد عذر چند مى گفت تا بپوشاند و مردم ندانند كه او حكم كرد [ 89 ب ] فصاحبها كراكب الصعبة ان اشنق لها خرم و ان اسلس لها تقحم پس كسى كه در زمان آن درشت طبيعت واقع شود و مطلع گشته مانند آن كسى است كه سوار باشد بر اشتر سركش كه هنوز « بر بار و سوارى » نياموخته باشد . اگر آن كس مهار آن اشتر را باز پس كشد به قوت تا آن اشتر را به راه راست آرد آن اشتر نيز زور كند و باز نگردد پس بينى آن اشتر دريده شود و فساد زياد شود و اگر مهار آن اشتر را بوى باز گذارد تا هر جا كه خواهد رود ، سر به كوه و بيابان و مهالك نهد و آن كس را هلاك كند . غرض حضرت ع آنست حال من نيز نسبت به عمر اين مثابه است كه اگر آن را منع كنم و خواهم كه او را باز گردانم عناد كند و سر به فتنها نهد و فساد زياده شود پس نقيض مدعى لازم آيد و اگر او را به حال خود گذارم مردمان را ناراحت كند . فمنى الناس لعمر اللّه بخبط و شماس و تلون و اعتراض به حق خدايى خدا كه مردمان مبتلى گشتند به انواع محنتها و بلاها ، امور ايشان مخبط