مثال اصل ضرب پنجم
هرانسانى حيوان است . بعضى از انسانها نويسندهاند . نتيجه :
بعضى از حيوانها نويسندهاند .
قياس معادل كه از افتراض حاصل مىشود
هرنويسندهاى انسان است . هرنويسندهاى خندانست .
قياس يا مقدمه اول افتراض
( صغرى كه صغراى قياس معادل است ) : هر نويسندهاى انسان است .
( كبرى كه صغراى قياس اصل است ) : هر انسانى حيوان است از اين دو مقدمه نتيجه حاصل مىشود : هر نويسندهاى حيوان است
قياس يا مقدمه دوم افتراض
( صغرى كه نتيجهء قياس اول است ) : هر نويسندهاى حيوان است
( كبرى كه كبراى قياس معادل است ) : هر نويسندهاى خندان است .
نتيجهء حاصله از دو مقدمه : بعضى از حيوانها خندانند . با نتيجهء اصل از جهت صورت يكسان است .
مورد سوم از ضربهاى شكل سوم كه دليل افتراض شامل آن مىشود
( 718 ) در جائى است كه صغرى موجبهء جزئيه و كبرى سالبهء