ديگر از مناصب دينى منصب اداى خطبه در مساجد جامع شهرهاى بزرگ بود . اين منصب خاص فقهاى بزرگ بود كه در فن خطابه مهارت داشته باشند . بويژه در شهرهايى چون اشبيليه و قرطبه و غرناطه و مالقه و بلنسيه . امامت در نمازها به عهدهء صاحب الصلاة بود اين منصب هم از اهم مناصب بزرگ دينى بود . مخصوصا در جامع اشبيليه و جامع قرطبه .
منصب متولى امور طلبهء حضر از مناصب علمى و دينى بزرگ بود . پيش از اين گفتيم كه طبقهء طلاب موحدين از مصامده و طلاب حضر از زمان خليفه عبد المؤمن پديد آمد . در عهد خليفه يعقوب المنصور اين طبقه سخت مورد توجه واقع شد . رئيس اين طلبه در مراكش مىزيست و از ميان اكابر علما انتخاب مىشد و خليفه خود در انتخاب او شركت مىجست . از جملهء اين علماى بزرگ ابو محمد المالقى و پدرش عبد الرحمان المالقى بودند « 19 » .
2 - نيروى نظامى
در اين شكى نيست كه اتكاء دولت موحدى از همان آغاز بر نيروى نظامىاش بود .
اين نيرو در سايهء دولت موحدى از حيث عظمت به پايهاى رسيد كه در هيچ دولتى در غرب اسلامى به آن نرسيد .
قبايل منبع اصلى سپاه موحدين بودند . در آغاز كه المهدى بن تومرت امامت خويش اعلان نمود و قبايل موحدى با او بيعت كردند ، اين نيرو اندك بود و با اين حال نبرد با مرابطين را آغاز كرد . المهدى نخستين كسى بود كه براى لشكر خود قاعده و نظامى معين كرد . آنان را به گروههاى دهنفره تقسيم كرد و براى هر گروه رئيسى معين كرد . سپاه موحدى اولين برخوردش با مرابطين بود . در اين هنگام به شمار اندك و از حيث سازوبرگ فقير بود و از انضباط نظامى استوارى برخوردار نبود . آنچه داشت روح حماسى و سلحشورى بود . پيروزيهاى اوليهاى كه حاصل كرد عزم و اقدام را در
هامش
( 19 ) . البيان المغرب ص 334 و 335 .