و لست بالاكثر منهم حصى * و انما العزة للكاثر
من از آنان خرد بيشتر نداشتم ؛ و ارجمندى جز براى كسى كه خرد فزونتر داشته باشد نيست . از اين سخن خواسته است ، بگويد هركس ، خرد بيشتر ندارد ، ارجمند نيست .
اكنون كه دانسته شد ، از آيه ويژگى دادن به كسانى خواسته شده است ، آنچه ما مىگوئيم ، كه شناساندن پيشوا و كسى كه سزاوار پيشوائى است از آن آهنگ گرديده ، ثابت مىشود ؛ زيرا ولايت به معنى دوست داشتن ، و دوست يكديگر بودن ، كه براى هماهنگ بودن در دين است ، بنابر آنچه همهء مسلمانان بر آن گرد آمدهاند ، براى همهء مؤمنان است . و خداوند برتر از همه چيز ، در اين آيه
« وَ الْمُؤْمِنُونَ وَ الْمُؤْمِناتُ بَعْضُهُمْ أَوْلِياءُ بَعْضٍ »
« 1 » ولايت را به همين معنى آورده است .
و آنچه مىرساند ، كه آيه به امير مؤمنان روىآور است - بر او درود بادا - دو چيز است ، يكى اين كه چون ثابت گرديد ، از كلمهء « ولى » شايستهتر به سرپرستى كردن كارهاى مسلمانان خواسته شده است ، و هركس اين را پذيرفته باشد ، مىگويد آيه ، به امير مؤمنان روىآور است - درود بر او بادا - زيرا كسى كه در اينباره ناسازگارى دارد ، كلمهء ولى را به دوست يكديگر بودن ، براى هماهنگى كردن در دين برده است .
سوم : آن كه ، از راه ويژه به گروه اماميه ، و از همهء مسلمانان ديگر خبرى رسيده است ، كه اين آيه ، هنگامى دربارهء او فرود آمد ، كه در ركوع بود ، و انگشترش را به مستمند داد ، و اين سرگذشت دربارهء او ، ميان همهء مسلمانان پراكنده است .
پس هرگاه ثابت شد ، كه آيه به ويژه دربارهء او است ، ثابت مىشود ، كه براى امام بودن خود او است ، نه ديگرى جز او ؛ زيرا هركس مىگويد ، آيه شناساندن امام را مىرساند ، مىگويد امام بودن خود او ، ويژه به اين آيه است ، نه ديگرى جز او .
هامش
( 1 ) توبه 71 .