بگويد من پيمبر هستم ، اگر ادعا داشته باشد كه خداوند برتر از همه چيز ، با همين كارى كه مىكند راستگوئى او را نشان مىدهد ، كارى كه به جاى گفتن « او راست مىگويد » انجام مىشود ، بايد كسى آن كار را انجام بدهد ، كه از او جوياى راستگو بودنش مىشوند آن سخن را در پاسخ مىگفت .
و گرنه راستگو بودنش را نمىرساند . و كارى كه خود ادعاكننده ، انجام بدهد در اين كه راستگو بودنش را نمىرساند ، به مانند كارى است ، كه يكى ديگر از بندگان خداوند آن را انجام بدهد ، و جز اين نيست كه كار همان كسى كه راستگو بودنش را از او جويا مىشوند ، راستگو بودنش را مىرساند .
پس اگر بگويند : آيا چنين نيست ، كه اگر قرآن كار خود پيمبر - بر او و خاندانش درود بادا - ، باشد راستگو بودنش را مىرساند ؛ و به همين گونه از جائى به جائى بردن كوهها و گذركردن از درياها ، هنگامى همهء اينها معجز هستند كه كار خود ادعاكنندهء پيمبرى باشند .
خواهيم گفت : اگر قرآن از كارهاى خود پيمبر باشد ، و روش هميشگى سخن گفتن را از هم به درد ، از اين رو معجز است ، كه به راستى ويژگى به دانستنىهائى دارد ، كه اين روشنى و رسائى از آن برمىآيد . و اين دانستنىها را خداوند برتر از همه چيز ، پديد مىآورد . و همچنين در نورديدن درياها و از جائى به جائى بردن كوهها از اينرو معجز هستند ، كه پيمبر به توانائىهاى ويژگى يافته است ، و آن را خداوند برتر از همه ، در او آفريده است . و او با اين توانائى اين كارها را انجام مىدهد ، پس اين كارها ، كار خداوند برتر از همه است ، و ما از آنچه گفتيم بيرون نرفتهايم .
و هنگامى خواهيم دانست ، كار خداوند برتر از همه است ، كه نوع آن كار را هيچيك از نوپديدشدگان نتواند انجام بدهد ؛ مانند زنده كردن مردگان و آفريدن جسمها و يا آن كار به روش ويژهاى سر بزند ، كه هيچ يك از آفريدگان نتوانند ، بر آن روى آن را انجام بدهند ، مانند از جائى به جائى بردن كوهها ، و شكافتن دريا و گفتن سخنانى كه در آشكار بودن و رسا بودن به معنى ، روش هميشگى سخنگويان
تمهيد الأصول في علم الكلام ( تمهيد الاصول در علم كلام اسلامى ) ( فارسى ) — صفحة 691
مساهمون: الشيخ الطوسي
ص٦٩١