تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ المدينة المنورة (تاريخ مدينه منوره) (فارسى) — صفحة 210

مساهمون:

ص٢١٠

سهمى مشخص در اين غنايم نبود . البته پيامبر صلى الله عليه و آله در غزوه خيبر بخشى از غنايم را بر خويشاوندان و همسران خود داد ، هر چند كه اين عطا همه آنان را در برنمىگرفت . چنين نبود كه او كسى را كه نزديك‌تر است بر آن كه دور تر است و نيازمندتر ، مقدم شمرد . او در آن غزوه حتى به كسانى كه خويشاوندى دورترى داشتند اما نيازمندتر بودند عطا داد . اگر اين سهم سهمى معين بود كه خداوند مقرر داشته بود نه ابوبكر و عمر آن را در دوران فرمانروايى خود از ايشان باز مىداشتند و نه ابوالحسن - مقصود على بن ابىطالب [ عليه السلام ] است - پس از رسيدن به خلافت آن را از ايشان دريغ مىداشت . اگر اين ، سهمى معيّن و هميشگى بود خداوند نمىفرمود : كَى لا يَكُونَ دَوْلَةً بَيْنَ الاغنياءِ مِنْكُمْ . « 1 » خداوند خود فرموده است : خويشاوندان به واسطهء خويشاوندى و نزديكى كه دارند و به سبب نياز ، حق مىبرند . « حق » چيزى است كه تا سبب آن وجود دارد پا برجاست ، همانند حق مسكين در آن دوران كه تهيدست است . و چون بى نياز شود او را حقى نيست . يا همانند حق در راه مانده كه چون در سفر و ناچار است برخوردار شود و چون به مالى دست يابد او را حقى نيست و زكات به نيازمندان ديگر مىرسد . هرگز رسول خدا صلى الله عليه و آله و صالحانى كه از او پيروى كردند كسانى نبودند كه سهمى را كه خداوند مقرر فرموده و رسول خدا صلى الله عليه و آله آن را بر خويشاوندانش جارى ساخته است به آنان ندهند و حق الهى آنان را پاس ندارند ، در حالى كه نماز را به پا داشتند ، زكات دادند و احكام قرآن را اجرا كردند و به مردمانى بىنام و نشان كه حتى برخى بر آيين اسلام نيز نبودند عطا دادند . اما خمس به منزلهء غنيمت است و جزوى از غنيمت شمرده مىشود ، با اين تفاوت كه خداوند به پيامبر صلى الله عليه و آله اجازه داده است در جاهايى كه خود نام برده ، از اين مال براى خويشاوندان خود گشايش پديد آورد ، بىآن كه براى آنان سهمى معين و هميشگى مقرر گردد . [ در يكى از جنگ‌ها ] خداوند غلامان و كنيزانى نصيب پيامبر صلى الله عليه و آله ساخت . او از اين غلامان و كنيزان به شمارى از مردم داد اما دختر خود را سهمى نداد و او را به ذكر و ياد خدا و تسبيح واگذاشت ، در حالى كه هيچ كس بيش از او به پيامبر صلى الله عليه و آله نزديك نبود و بيش

هامش
( 1 ) . حشر / 7 : تا ميان توانگران شما دست به دست نگردد .