و محلّ نمىشوند مگر به نيّت محلّ شدن بنابر قولى . « 1 »
و اگر كسى دو منزل داشته باشد ؛ يك منزل به [ - در ] مكّه و منزل ديگر ، چهل و هشت ميل از مكّه دور ، از هر طرف ، حكم بيشتر آن بر او لازم است كه در كدام [ يك ] از آن دو منزل بيشتر مىماند ، به همان طريق حجّ بگزارد ؛ و اگر از حيثيت توطّن و اقامت در آنها مساوى شد ، مخيّر است ميانهء فرض آنهايى كه در مكّهاند و آنهايى كه از مكّه دورند .
و اگر كسى از اهل مكّه ، از مكّه دور شود ، و از ميقات معيّنى بخواهد حجّ كند ، واجب است كه از همان ميقات ، محرم شود .
و كسى كه سه سال در مكّه بماند ، فرض او فرض اهل مكّه مىشود ؛ و اگر كمتر از سه سال مانده ، حجّ تمتّع بر او واجب است ؛ كه از مكّه بيرون شود تا به حدّ ميقات و از آنجا محرم شود ؛ و اگر نتواند كه به حدّ ميقات بيرون شود ، از بيرون حرم ، كافى است ؛ و اگر از مطلق بيرون رفتن عاجز است ، از محلّ خود محرم شود .
و نمىشود كه حجّ و عمره را به يك نيّت به جا آورد و نه داخل كردن به هم ، كه پيش از آنكه از اوّل فارغ شود ، شروع در دومى كند ؛ و نمىشود نيّت كردن دو حجّ و نيّت كردن دو عمره ؛ بلكه هر كدام نيّت مخصوصى لازم دارد .
مقام دوم در شرايط حجّ است
( بدان كه ) شرط است در حجّة الاسلام چند چيز : مكلّف بودن و آزاد بودن و مستطيع بودن ؛ و استطاعت آن است كه به اندازهء مخارج و مال [ - چارپا ] ، [ مال ] سوارى ، داشته باشد ، با مخارج عيالش .
و استطاعت بدنى ، لازم است ، كه صحيح باشد ؛ و راه مخوف نباشد ؛ و قدرت بر سوار شدن هم داشته باشد ؛ و وقت هم وسعت به اندازهء حجّ كردن داشته باشد ؛ و بعد از مراجعت هم يا كسبى يا سرمايه داشته باشد كه گذران [ زندگى ] او بشود .
هامش
( 1 ) . براى توضيح بيشتر ، نك : غاية المراد ، ج 1 ، ص 366 - 369 .