نور آسمانها و زمين دانسته و سپس نور خود را تشبيه و بعد فايدهء آن را كه هدايت به آن باشد ذكر كرده بر طبق معمول است كه هر گاه بخواهند كسى را معرّفى كنند به اين ترتيب در بارهاش سخن مىگويند : فلان كرم و جود ، ( فلانى مجسّمهء جود و بخشندگى است ) ، و سپس فايدهء بخشندگى او را بيان كرده ، مىگويند : با جود و كرمش مردم را از فقر و نيازمندى نجات مىدهد .
« نُورُ السَّماواتِ »
يعنى صاحب نور آسمانهاست ، و اضافهء نور به سماوات و ارض ، به يكى از دو معنى است :
الف : مراد ، اهل آسمانها و زمين است ، و اين كه آنها از نور پروردگار كسب روشنايى و استضائه مىكنند .
ب : وجه دوم اين كه اضافه بر همگانى بودن نور دهندگى خداوند و بسيارى تشعشعات وجودى او دلالت دارد .
از امام على عليه السّلام نقل شده است :
اللَّهُ نُورُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ
، يعنى حق را در ميان آسمانها و زمين منتشر ساخت و تمام صحنهء هستى با آن روشنايى يافت و ممكن است به اين معنا باشد كه دلهاى اهل زمين و آسمانها را به نور خود منوّر ساخت .
مَثَلُ نُورِهِ
؛ ويژگى نورانيّت شگفت انگيزش كه تابش نور و روشنايى بخشيدن است ، ابى بن كعب چنين خوانده است : مثل نور من آمن به ، مثل نور كسى كه به خدا ايمان آورده مانند مشكات است .
« كمشكوة » مانند ويژگى مشكاة است . مشكاة طاقچهاى است در ديوار كه شيشهاى در جلوش نصب مىكنند و باد در آن نفوذ نمىكند ( مانند چراغدان )
« فِيها مِصْباحٌ »
و در ميان آن چراغى نور دهنده است و اين چراغ در آبگينهاى درخشان قرار دارد كه در روشنايى و ظهورش به ستارهء فروزانى مانند است از ستارگانى كه به زيادى نور و ظهور مشهور مىباشند مثل مشترى و زهره و غير آنها .
« درّى » منسوب به « درّ » است ، يعنى سفيد ، روشن ، با تلألؤ . بعضى با كسر اوّل و