نامساوى ) در تقسيم مواهب زندگى يعنى از لحاظ ايجاد امكانات ، همهء مردم را على السويه بگيرد چون از اين لحاظ همه على السويهاند و بايد على السويه باشند . و اما از لحاظ ايجاد حق استيفا ( مالكيت و تسلط فعلى و عملى ) در شرايط متساوى از لحاظ عمل و فضيلت و هدفهاى كمالى انسانى و از لحاظ انجام وظيفه مساوى باشند و اما در شرايط غير مساوى از لحاظ انجام وظيفه ، ايجاد حق به طور نامتساوى باشد .
يا اينكه اساساً معنى عدالت مساوات نيست ، توازن است و اگر اينچنين است آيا توازن به اين است كه مساوات در تقسيم بهره ها باشد و تفاوت افراد نديده گرفته شود و يا توازن به اين است كه اختلافات در نظر گرفته شود ؟ اين دو معنى توازن به دو معنى مساوات نتيجتاً منطبق مىشود .
يا اينكه عدالت ، رعايت مصلحت و بقاى اجتماع است ؟
5 . ضامن اجراى عدالت چيست ؟ عوامل يا عامل اصلى برقرارى عدالت چيست ؟ نقش علم در برقرارى عدالت ، نقش ايمان در برقرارى عدالت ، اينكه مشكل بزرگ از نظر عامهء مفكرين در باب عدالت ، رژيم و قانون است ولى از نظر خاص ما دخالت ضامن اجرايى خصوصاً عامل اصلى يعنى ايمان به عدالت و مقدس و محترم شمردن آن و خوف از آلودگى به ظلم بزرگترين عامل است ( 1 ) 6 . عدالت اجتماعى از نظر دين مقدس اسلام . براى اين قسمت به ورقه هاى خاص عدالت اجتماعى در اسلام مراجعه شود .
هامش
( 1 ) به عبارت ديگر ، فرق انبيا و مفكرين بشرى اين است كه مفكران بشر فقط قوانين را در جهت عدالت تعديل كردند ، اما انبيا ايمان به عدالت و احترام به حقوق را نيز آوردند . مشكل اساسى نشناختن عدالت نيست ، مشكل اساسى عمل نكردن و ايمان نداشتن به عدالت است .