قسمتى از تشكيلات قدرتهاى حاكمه و براى تأمين آزمنديهاى آن طبقه است ، روحش تلقين پاره اى اخلاقيات تسلى بخش مبنى بر سكوت و سازش به نام محبت و رضا و توكل و زهد و غيره است و عبادات يك سلسله سرگرميها براى تخدير است و اعتقادات مذهبى تكيه گاهى اعتقادى براى اين اخلاقيات و اين عباديات است .
گروهى ديگر برعكس ، مىگويند دين وسيله اى است كه طبقهء توده اختراع كرده است و به عبارت ديگر عكس العمل توده ها در برابر اين آزمنديهاست و به عبارت ديگر تجلى روح تودهء مردم است .
مىگويند اسلام دين توده ها و تشيع اسلام توده هاست .
مبلَّغ امروز بايد با هر دو انحراف مبارزه كند و باتوجه به چنين زمينه هاى روحى سخن بگويد و عملًا ثابت كند كه دين ما فوق طبقات حاكم و محكوم هر دو است .
15 . آيهء كريمهء « * ( الذين يبلغون رسالات الله و يخشونه و لايخشون احداً الَّا الله . . . ) * » يك شرط اساسى پيام رسان را بيان مىكند كه جرأت و شهامت و از غيرخدا ترس نداشتن است . همين يك شرط كافى است كه 99 رفوزه شويم .
16 . امروز در جهان ، يكى از تأسيسات مهم و حرفه اى ، مؤسسات تبليغاتى است كه داخل در باب معاملات شده است ، مبلَّغهاى كرايه اى و تبليغات پولى . به ميزان پولى كه مىگيرد راست يا دروغ جور مىكند ، هرچه پول بيشتر تبليغات وسيعتر . درست نظير نوحه سراها و سوگوارهاى كرايه اى قديم كه اجير مىشدند كه خود را به جاى صاحب عزا و يا در كنار او مهموم و مغموم نشان مىدادند و احياناً گريه هاى سوزناك و آههاى دردناك از دل برمىكشيدند و بسا كه اصلًا در عمر [ خود ] متوفّا را نديده بودند . در زمان ما تبليغات روغن نباتى كه خوشبختانه اخيراً كم شده از اين نمونه بود .
17 . يكى از شرايط تحقق معنى و مفهوم تبليغ اين است كه پيام از منزل روح مبلَّغ عبور كرده باشد ، يعنى اول پيام به اعماق روح گوينده رسيده باشد و آنگاه براى ديگران صادر شده باشد ، نه مثل
يادداشتهاى استاد مطهرى ( فارسي ) — صفحة 67
مساهمون: مرتضى مطهرى
ص٦٧