سوم سير حكمت ، صفحات 264 - 267 و مخصوصاً اشتباه فروغى در صفحهء 266 كه مرحلهء ثبوت و اثبات را با هم اشتباه كرده است يادآورى شود .
20 . عطف به شمارهء 18 ، مقايسهء جهان بينىها از نظر شرافت و كرامت انسانى كه كدام جهان بينى است كه اين منظور را اهميت مىدهد و تأمين مىكند و كداميك نه اهميت مىدهد و نه تأمين مىكند مانند كمونيسم - اگرچه گرفتار تناقض مىشود در تبليغات خود - و كدام مكتب است كه اهميت مىدهد ولى تأمين نمىكند مثل اگزيستانسياليسم .
21 . مسألهء ديگر توأم بودن و يا مجزا بودن حساب دنيا و آخرت ، و به عبارت ديگر مسألهء توأم بودن و يا جدابودن نيازهاى مادى و معنوى انسان است .
22 . سيستمهاى فكرى اخلاقى و اجتماعى و اقتصادى و سياسى و غيره هر ايدئولوژى بايد متناسب باشد با جهان بينى آن مكتب .
مسألهء تك شخصيتى و يا فايدهء ايدئولوژى داشتن :
به عبارت ديگر ، هر مكتب و از آن جمله اسلام مقرراتى متناسب با جهان بينى خودش وضع كرده است و پيروان خود را متعهد و موظف و مسؤول مىسازد [ و ] در راه برقرارى آن نظام متناسب با جهان بينى و براى اين منظور تربيت مىكند و اخلاق متناسب مىسازد ( 1 ) و انسانهاى مسلكى مىسازد و به قول احمدزاده يك مسلمان مسلكى تك شخصيتى است ، يعنى داراى ايدئولوژى مشخص و منظم و يك دستگاه فكرى واحد داراى اصول و فروع واحد و هماهنگ است و ازهرگونه گرفتارى در تضاد عقيده و روح مبرّاست .
23 . عطف به نمرهء 12 دربارهء عدالت ، در كتاب بعثت و ايدئولوژى ، ص 63 مىگويد :
هامش
( 1 ) ولى همان طورى كه در سخنرانيهاى « جهان بينى الهى و جهان بينى مادى » گفتهايم ، در همهء مكاتب بايد ايدئولوژى با جهان بينى متناسب و هماهنگ باشد ولى در بعضى مكاتب ايدئولوژى زائيدهء جهان بينى است و در بعضى جهان بينى زائيدهء ايدئولوژى ، و اين مسألهء فوق العاده مهمى است .