يادداشت تعليم و تربيت اسلامى جلسه شب سوم خرمشهر ( 1 )
1 . تجلى شخصيت انسان تزكيه 2 . سخن سقراط نوعى تعليم كه نموّ و جوشش است .
3 . آيهء سورهء جمعه 4 . خطرات عدم تعادل در تربيت انسان ، انسان يك چشم و يك گوش و يك دست و يك پا ساختن 5 . ارزش پرورش اخلاقى و معنوى 6 . پرورشى كه قدرت است : علم ، صنعت ، فن ( البته قدرت تسلط بر غير ) ، پرورشى كه قدرت است اما تسلط بر خود ( ارادهء اخلاقى ) ، پرورشى كه صفا و خلوص است ( ايضاً پرورش عواطف انسانى ) ، پرورشى كه علوّ است و پرواز روح است به عوالم بالا ( پرورش عبادى ) . در اينجا بايد راجع به آثار عبادت خصوصاً نماز ، دعا ، ذكر حق بحث كرد . آيهء صابران ، قانتان ، منفقان ، مستغفران به اسحار ، و آيهء شديد بر كافران ، رحمان ميان خود ، پرورش فتى و حديث منسوب « * ( لاتؤدّبوا اولادكم باخلاقكم . . . » . ) * 7 . معلوم شد كه مادهء خام به وسيلهء ساخته شدن ارزش مىيابد و ارزش بالقوهء او هم به اعتبار قابليتش است . انسان نيز همينطور .
8 . مسألهء ارزش فى نفسه و ارزش براى غير ، تضاد اينها و عدم تضادشان و بحث جامعى در اين باره . فرق تكامل طبيعى و تكامل مصنوعى و تعويدها و تلقينها . [ مثال ] ارزش فى نفسه به محبت انسان و يا تعصب قومى ، آزادى فكر يا انضباط ، تاريخ صحيح يا وارونه براى ساختن انسان وارونه .
هامش
( 1 ) [ از اينجا تا صفحه بعد محل ستاره ، مطالبى است كه در نسخه اصل دستنويس بر روى آنها يك خط طولى كشيده شده است . علت خط خوردگى به احتمال زياد مورد استفاده قرار گرفتن اين مطالب در جاى ديگرى بوده است . نظر به اينكه به حذف اين قسمت از يادداشتها از طرف استاد يقين نداشتيم ، با بيان اين توضيح به درج آن مبادرت ورزيديم . ]