2 - رسيدن به سن پانزده سالگى .
3 - روييدن موى زهار .
فَإِنْ آنَسْتُمْ مِنْهُمْ رُشْداً
؛ و اگر از آشنايى آنان با راههاى تصرف در مال ، آگاه شديد و آنها را شايسته در دين و آماده براى اصلاح مال يافتيد .
فَادْفَعُوا إِلَيْهِمْ أَمْوالَهُمْ
؛ پس اموالشان را به آنان بدهيد .
« حتى » [ در جملهء «
حَتَّى إِذا بَلَغُوا
» ] همان است كه پس از آن جمله واقع مىشود و جملهء پس از آن شرطيه است ، زيرا « إذا » متضمّن معناى شرط است و جملهء
فَإِنْ آنَسْتُمْ مِنْهُمْ رُشْداً فَادْفَعُوا إِلَيْهِمْ أَمْوالَهُمْ ،
كه مركب از شرط و جزاء است ، جواب براى شرط اوّل واقع شده است . و گويى گفته شده : يتيمان را تا زمان بلوغ و هنگامى كه مشاهده شود بر اثر رشد فكرى استحقاق دريافت اموالشان را دارند ، بيازماييد .
« إِسْرافاً »
يا مصدر و در موضع حال است ؛ يعنى : « مسرفين مبادرين كبرهم » يا مفعول له و معنايش اين است كه شما به علت اسراف كردن و شتاب كردن در بزرگ شدن يتيمان ، در مصرف اموال آنان كوتاهى مىكنيد .
وَ مَنْ كانَ غَنِيًّا فَلْيَسْتَعْفِفْ
؛ آن عده از سرپرستان ايتام كه متمكّن و بىنياز باشند ، بايد از تصرف در اموال يتيمان خوددارى و از دارايى خود استفاده كنند و به منظور مهرورزى به يتيم و باقى گذاردن مالش به ثروتى كه خداوند روزى آنان كرده ، قناعت كنند .
وَ مَنْ كانَ فَقِيراً فَلْيَأْكُلْ بِالْمَعْرُوفِ
؛ و سرپرستانى كه فقير و نادار باشند ، بابت حق الزّحمهء خود مىتوانند با رعايت احتياط در تعيين مقدار آن ، به اندازهء قوت و غذاى خود بردارند ، و گفتهاند : به مقدار نيازمندى و كفايت خود به عنوان قرض بردارند .
فَإِذا دَفَعْتُمْ إِلَيْهِمْ أَمْوالَهُمْ فَأَشْهِدُوا عَلَيْهِمْ
؛ و هر گاه يتيمان صلاحيّت پيدا كردند و مالشان را به آنها تحويل داديد ، شاهد بگيريد بر اين كه آنها اموالشان را دريافت كردهاند . تا بعد دچار تهمت نشويد .