تَعْرِفُهُمْ بِسِيماهُمْ
؛ [ يعنى گر چه آنها سخنى از حال خود نمىگويند ، ولى ] از رنگ زرد چهره و افسرده حالى و يا از فروتنى آنان كه از نشانههاى « صالحين » است ، آنها را مىشناسى .
لا يَسْئَلُونَ النَّاسَ إِلْحافاً
؛ با اصرار از مردم چيزى طلب نمىكنند ، به اين معنا كه اگر هم سؤال كنند با لطف و خوشى است و بعضى گفتهاند : مقصود اين است كه آنها اصولا سؤال نمىكنند ، چه رسد به اين كه اصرار بر سؤال داشته باشند ، مانند سخن امرى القيس : على لا حب لا يهتدى بمناره « 1 » يعنى « به راه وسيع و روشنى قدم نهادهام كه پيمودن آن و راهنمايى شدن در آن نيازى به علامت و نشانه ندارد » و منظور اين است كه اين راه اصلا علايمى براى راهنمايى ندارد تا كسى توسط آنها راهنمايى شود .
[ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 274 ]
الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمْ بِاللَّيْلِ وَ النَّهارِ سِرًّا وَ عَلانِيَةً فَلَهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ وَ لا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ ( 274 )
ترجمه
كسانى كه اموال خود را به هنگام شب و روز و پنهان و آشكار ، انفاق مىكنند ، پاداش آنان نزد پروردگارشان است و نه ترسى بر آنهاست و نه غمگين مىشوند . ( 274 )
تفسير :
يعنى آنان كه به خاطر اشتياق ورزيدن و علاقه زيادشان به كار خير ، در تمام اوقات و همه حالات انفاق مىكنند . ابن عباس مىگويد : اين آيه دربارهء على ( ع ) نازل شده است ، زيرا آن حضرت چهار درهم داشت يك درهم در روز و يك درهم
هامش
( 1 ) - مصرع آخر بيت اين است : اذا سافه العود النباطى جرجرا ؛ يعنى « . . . هر گاه شتران كهن سالى كه منسوب به قوم « نباط » است ، خاك آن راه را بوييده باشند نعره سر مىدهند » . - م .