نيز واجب است .
فَإِنْ أَرادا فِصالًا
؛ اگر پدر و مادر تصميم بگيرند كه طفل را از شير بازگيرند ، چه پس از دو سال چه قبل از آن ،
« عَنْ تَراضٍ مِنْهُما وَ تَشاوُرٍ فَلا جُناحَ عَلَيْهِما »
در صورتى كه با رضايت و اتفاق نظر آن دو باشد ، مانعى برايشان وجود ندارد ، و اين جمله توسعه در حكم [ اوّل كه فرمود مادران بايد دو سال تمام فرزند خود را شير دهند ] پس تعيين آن است .
وَ إِنْ أَرَدْتُمْ أَنْ تَسْتَرْضِعُوا أَوْلادَكُمْ
؛ خطاب به پدران است يعنى اگر خواستيد براى فرزندانتان دايه بگيريد . در اين جمله يكى از دو مفعول [ المراضع ] به دليل بىنياز بودن از ذكر آن حذف شده است .
إِذا سَلَّمْتُمْ ما آتَيْتُمْ
؛ هر گاه بخواهيد مزدى به دايهء بچّه بدهيد مانعى ندارد ، « اتيتم » از قبيل « اتى إليه إحسانا » است كه هر گاه كسى به ديگرى احسان كند ، گفته مىشود . برخى گفتهاند ، معناى جمله اين است كه هر گاه به مادر اجرت المثل مقدارى را كه شير داده بپردازيد [ مانعى ندارد ] .
[ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 234 ]
وَ الَّذِينَ يُتَوَفَّوْنَ مِنْكُمْ وَ يَذَرُونَ أَزْواجاً يَتَرَبَّصْنَ بِأَنْفُسِهِنَّ أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ وَ عَشْراً فَإِذا بَلَغْنَ أَجَلَهُنَّ فَلا جُناحَ عَلَيْكُمْ فِيما فَعَلْنَ فِي أَنْفُسِهِنَّ بِالْمَعْرُوفِ وَ اللَّهُ بِما تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ ( 234 )
ترجمه
و كسانى كه از شما مىميرند و همسرانى باقى مىگذارند ، بايد چهار ماه و ده روز انتظار بكشند ( و عده نگه دارند ) و هنگامى كه به آخر مدتشان رسيدند ، گناهى بر شما نيست كه هر چه مىخواهند دربارهء خودشان به طور شايسته انجام دهند ( و با مرد دلخواه خود ازدواج كنند ) و خدا به آنچه عمل مىكنيد آگاه است . ( 234 )
تفسير :
[ پس از آن كه خداوند در آيات قبل مدّت عده طلاق را بيان فرمود ، اكنون