نمايم .
أَوْ أَكْنَنْتُمْ فِي أَنْفُسِكُمْ
؛ ( و نيز باكى بر شما نيست ) كه در دل خود پنهان كنيد ، يعنى بدون اين كه به زبان بياوريد ، چه با اشاره ، چه با صراحت [ قصد داشته باشيد كه پس از تمام شدن عده با آنها ازدواج نماييد ] .
عَلِمَ اللَّهُ أَنَّكُمْ سَتَذْكُرُونَهُنَّ
؛ چون خدا مىداند كه به خاطر ميل و رغبت به آنها و ترس از پيش قدم شدن ديگران در ازدواج ، ناگزير آنان را ياد خواهيد كرد ، از اين رو اظهار تمايل نسبت به آنان را براى شما مباح دانست .
وَ لكِنْ لا تُواعِدُوهُنَّ سِرًّا
؛ ولى در پنهانى با آنان قرار ازدواج نگذاريد . كلمهء « سر » كنايه از آميزش است كه در پنهان انجام مىشود ، و همانطور كه گاهى از آميزش تعبير به « نكاح » مىشود ، در اين جا نيز از عقد ازدواج كه سبب [ حلّيت ] آميزش است تعبير به « سرّ » شده است .
إِلَّا أَنْ تَقُولُوا قَوْلًا مَعْرُوفاً
؛ مگر اين كه سخن نيك بگوييد ، يعنى به طور كنايه قصد ازدواج خود را بيان كنيد .
منظور اين است كه با آنها قرار نگذاريد مگر با كنايه و اشاره ، يا مقصود اين است كه قرار و وعدهاى كه با آنان مىگذاريد شايسته و پسنديده باشد .
وَ لا تَعْزِمُوا عُقْدَةَ النِّكاحِ
؛ از « عزم الامر » و « عزم عليه » است و منظور آيه مبالغه در نهى از تصميم و قصد ازدواج با زنان شوهر مرده در عدّه است ، زيرا تصميم به انجام كار مقدم بر آن است ، و هر گاه كسى از عزم بر كارى نهى شده باشد ، از انجام آن به يقين منع شده است .
و معناى آيه اين است كه تصميم نگيريد عقد ازدواج با آنان را در زمان عدّه واقع سازيد .
« حَتَّى يَبْلُغَ الْكِتابُ أَجَلَهُ »
يعنى تا زمانى كه مدّت تعيين شده ( عدّه ) سپرى شود .
« وَ اعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ يَعْلَمُ ما فِي أَنْفُسِكُمْ »
و بدانيد كه خدا از تصميمهاى ناروايى