اگر آن حضرت صادق باشد در اين تواضع ، پس لازم خواهد آمد اشكالِ نسبت خطا به آن حضرت ; واگر كاذب باشد در اين تواضع ، پس در اين وقت راجع مىشود حاصل جواب به سوى الحاق معصيت به آن حضرت به غرض تنزيه آن حضرت از معصيت . ( 1 ) انتهى محصّله .
هرگاه به نصّ فخر رازي اقرار به خطا از راه تواضع وهضم نفس با وصف برائت از آن جايز نباشد ، بلكه معصيت بود ، همچنين اقرار به افقهيت زنان از خود - اگر در واقع چنين نبوده - جايز نباشد ; پس حاصل اين جواب راجع خواهد شد ( 2 ) به سوى الحاق معصيتِ كذب به خليفه ثاني ، به غرض تنزيه أو از عار جهل !
دوم : آنكه آنفاً دانستى كه حسب افاده علامه أبو الحسن آمدى - كه از أكابر أئمة محققين واجله منقدين ومدققين ايشان است - منشأ قول : ( كلّ الناس أفقه من عمر ) افحام واسكات أو بوده ، وهرگاه سبب اين قول افحام واسكات باشد ، ثابت گردد كه اين قول به سبب عجز وعدم استطاعت بر ردّ كلام آن زن صادر شده ، پس حمل آن بر تواضع وهضم نفس وحسن خلق صريح البطلان است .
هامش
1 . تفسير رازي 24 / 146 .
2 . در [ الف ] اشتباهاً : ( راجع خواهد شد پس حاصل اين جواب ) آمده است كه اصلاح شد .