تنبيه پنجم : ملاك ، ضرر واقعى است يا علم به ضرر ؟
اگر شخص جاهل به ضرر بود ، و وضو گرفت در حالى كه در واقع وضو براى او ضرر دارد ، بعضى از جمله محقّق يزدى - در باب وضو ، شرط هفتم از شرائط وضو - گفتهاند كه وضو صحيح است . ايشان مىفرمايد : « اگر جاهل به ضرر بود ، وضو صحيح است ، هر چند در واقع ضرر تحقّق پيدا كرده باشد ، ولى احتياط آن است كه اعاده كند يا تيمّم كند » « 1 » . و ظاهراً در مسئله 34 همين باب ، از اين نظر بر گشتهاند ، زيرا مىفرمايد : « اگر اصل استعمال آب ضرر داشته باشد ، ولى از روى ندانستن يا فراموشى وضو بگيرد ، ممكن است حكم به بطلان وضو كنيم ، زيرا وظيفه اصلى او تيمّم بوده است » « 2 » .
در هر حال بسيارى از بزرگان از محشّين عروه ، فتواى به صحت وضو دادهاند .
هامش
( 1 ) . العروة الوثقى ( للسيد اليزدى ) ، ج 1 ، ص 232 : « . . . ولو كان جاهلا بالضرر صح وإن كانمتحققا فى الواقع . . . » .
( 2 ) . العروة الوثقى ( للسيد اليزدى ) ، ج 1 ، ص 246 : « . . . بخلاف ما لو كان أصل الاستعمال مضرا وتوضأ جهلا أو نسيانا . . . » .