مواسات او نسبت به رسول خدا - صلّى اللّه عليه و آله - ياد كرده بودى . . . ما و پدر تو در زمان حيات رسول خدا - صلّى اللّه عليه و آله - با هم بوديم و لزوم مراعات حق پسر أبي طالب و فضيلت و بزرگى او بر همه ما ثابت و مسلّم بود تا اين كه رسول خدا پس از اتمام دعوت و ابلاغ رسالتش بدرود حيات گفت ، پس در آن هنگام پدر تو و فاروق او ( عمر ) اولين كسانى بودند كه حق او ( امير المؤمنين ) را از او گرفته و در امر خلافت با او به مخالفت برخاسته ، در اين باره با يكديگر عهد و پيمان بستند . و سپس او را به بيعت با خود تكليف نموده ولى او نپذيرفت تا اين كه او را تحت فشار قرار داده به او قصد سوء نمودند پس بناچار با آنان بيعت كرد ، ولى تصميم گرفتند كه او را در كار خود ( خلافت ) شركت ندهند ، و بر اسرار خود مطّلع نسازند تا اين كه مرگشان فرا رسيد حال اگر اين قدرتى كه ما در دست داريم حق و صواب است پس پدر تو آغازگر آن بوده ، و اگر باطل و ناحق است بازهم پدر تو ريشه و اساس آن بوده و ما ، همكاران و شركاى او ، كه از او پيروى نمودهايم . و اگر آن اعمال و رفتار پدر تو نبود ما هرگز با پسر ابو طالب مخالفت نمىكرديم ؛ بلكه مطيع و تسليم او بوديم ، ولى ما كارهاى پدر تو را ديديم پس قدم بر جاى قدم او نهاده به او اقتدا كرديم ، بنا بر اين ، اگر ايراد و انتقادى دارى بايد بر پدرت وارد سازى ، و گرنه درگذر » « 1 » .
و همچنين ابن قتيبه در « عيون » از شعبى نقل كرده كه مىگويد : خبر حركت حسين بن على - عليه السلام - به سوى عراق به عبد اللّه بن عمر رسيد ، وى كه به هنگام خروج آن حضرت از مدينه غايب بود ، پس از طى سه روز راه ، خود را به آن بزرگوار رسانيده به امام عرضه داشت : به كجا مىرويد ؟
حسين - عليه السلام - : به جانب عراق . و آنگاه آن حضرت دعوتنامهها و طومارهايى را كه برايش فرستاده بودند به وى نشان داد ، عبد اللّه امام را سوگند داد برگردد ، ولى آن حضرت نپذيرفت و چون عبد اللّه از مراجعت آن حضرت مأيوس گرديد گفت : حال كه چنين است پس من حديثى برايتان نقل كنم : « همانا
هامش
( 1 ) - مروج الذهب ، ج 3 ، ص 12 .