و نخستين شهيد بدر بود . عقيل بن ابى طالب هم با مشركان و برادرش على بن ابى طالب ( ع ) در كنار پيامبر خدا بود . « 1 »
هامش
فديهاى خودت و برادر زادگانت عقيل بن ابى طالب و نوفل بن حارث و همپيمانت عتبه بن عمر را آزاد نما . عباس گفت : اى رسول خدا من بر اسلام بودم اما آن جماعت مرا به اكراه وارد جنگ كردند . پيامبر ( ص ) گفت : اسلامت را مىدانم و اگر آنچه گفتى صحيح باشد خداوند تو را پاداش مىدهد . درنتيجه عباس خود را با صد اوقيه ( معادل يك دوازدهم رطل يا 28 گرم يا 40 درهم . ) و هركدام از برادرزادگان و همپيمانش را با چهل اوقيه فديه آزاد نمود . ( الاحكام السلطانيه : 46 ) .
به اين دليل است كه احمد دحلان مفتى شافعيان و نويسنده سيره نبوى : 1 / 504 در حاشيه السيره الحلبيه به دفاع از عباس برمىخيزد و مىگويد : عباس اسلام خود را مخفى مىداشت و پيامبر ( ص ) هنگامى كه در مكه بود اسرار خود را به اطلاع وى مىرساند و در هجرت هم به وى دستور داد در مكه بماند تا اسرار قريش را براى وى نوشته و ارسال دارد .
بنگر : صحيح بخارى : 5 / 142 چ دار الفكر و : 6 / 124 چ مطابع دار الشعب و : 3 / 116 چ خيريه مصر و : 5 / 79 چ بمبئى ، اسباب النزول سيوطى در حاشيه تفسير جلالين : 442 چ بيروت ، تفسير قرطبى : 12 / 25 ، تفسير ابن كثير : 3 / 212 .
اما ذكر عاص بن سعيد بن اميه و عامر بن عبد اللّه و نوفل بن خويلد بن اسد و مسعود بن اميه بن مغيره و قيس بن الفاكه و عبد اللّه بن منذر بن ابى رفاعه و العاص بن منبه بن الحجاج و حاجب بن السائب در اين منابع رفته است : المغازى : 1 / 48 چ آكسفورد ، صحيح بخارى : 6 / 98 ، صحيح مسلم : 8 / 245 ، تاريخ طبرى : 2 / 197 و 269 ، كنز العمال : 5 / 273 ، الإبانه فلكى ، شرح النهج : 14 / 208 ، المغازى چ ديگر : 143 - 153 ، سيره ابن هشام : 2 / 436 ، المعارف : 156 .
( 1 ) - عباس و عقيل و نوفل اسلام آورده بودند اما مشركان آنان را به جنگ واداشتند . سيد محسن امين در اعيان الشيعه : 2 / 202 چ سوم مىگويد : عباس به پيامبر ( ص ) گفت : اى رسول خدا من