( 1 )
و لو لا هم ما كان شورى و نعثل * و لا جمل و القاسطون ذو و الدّخل
اگر آنان نبودند ، شورايى و عثمانى و جنگ جملى و افراد ستمگر نابخردى وجود نداشتند .
و لا كان مخضوبا علىّ بضربة * لاشقى الانام الكافر الفاجر الوغل
و على عليه السّلام محاسنش به ضربت شقىترين مردم ، آن كافر تبهكار مكّار ، خونين نمىشد .
و لا سيئت الزّهراء و لا ابتزّ حقّها * و لا دفنت سرّا و لا يقتل الطّفل
و با حضرت زهرا بدرفتارى نمىشد و حقّش غصب نمىشد ، پنهانى دفن نمىگشت و كودكش كشته نمىشد .
و لا جنح السّبط الزّكىّ ابن احمد * لسلم ابن حرب حرب كلّ اخى فضل
و نوهء پاك حضرت احمد ، به صلح با پسر حرب كه با فضيلتداران در جنگ بود ، راضى نمىشد .
و لا كان بالطّفّ الحسين مجدّلا * و لا رأسه للشّام يهدى الى النّذل
و جسم حسين عليه السّلام در كربلا برهنه و عريان نمىافتاد و سرش به شام به نزد نابخردى به هديه نمىرفت ،
زعمتم بنى العبّاس عقدة امرها * و ما صلحوا للعقد يوما و لا الحلّ
پنداشتيد كه زمام امر بنى عبّاس به خوبى گره خورده و هيچگاه صلحى در اين باره رخ نداده و اين گره باز نشده است ،
و جدّهم قد كان افضل منهم * و ما ادخل الشّورى و لا عدّ للفضل
و حال آنكه جدّشان كه از آنان برتر بود ، نه در شورا دخالت داده شد و نه جزو افراد با فضل به شمار آمد .
لقد ظلموا العبّاس ان كان اهلها * و ان لم يكن اهلا فما الولد بالاهل
اگر عبّاس شايستگى اين كار را داشت ، پس به او ستم شد ، و اگر شايستگى اين كار را نداشت ، پس فرزندان او نيز شايستگى ندارند .
فما بالكم صيّرتموها لولده * و اثبتموا للفرع ما ليس للاصل « 1 »
پس چه شده كه شما خلافت را براى فرزندان او قرار داده ، و براى فرع ، چيزى را كه اصل داراى آن نيست ، اثبات كردهايد ؟
هامش
( 1 ) علّامه سيّد جعفر آل بحر العلوم ، تحفة العالم فى شرح خطبة المعالم ، صص 248 - 247 و مقدّمهء رجال بحر العلوم .
قصيده طولانى است و ما تنها بخشى را آورديم كه شاهد بحث بود .