تعطيه من رجليك ما تعطي * الأكف من الرغاب
* * * بر زبيده دختر جعفر آفرين باد و آفرين بر آنكه تو را ديدار كند و بهرهمند شود ، همانا تو از پاهاى خويش او را چنان عطا مىكنى كه ديگران از دست خويش مىبخشند .
اطرافيان خواستند كه به آزار وى پردازند زبيده مانع آمده گفت : مقصود شاعر نه آن است كه ايشان فهميدهاند چون در مديحه گفتهاند دست چپ فلان ، از دست راست به سخا ، بيش است وى نيز تتبّع كرده بدانسان گفته .
2575 - امراض روحانى
در شرح « ديوان مرتضوى » است : چنانچه تن را غذا و صحّت و مرض هست ، روح را هم هست
إِلَّا مَنْ أَتَى اللَّهَ بِقَلْبٍ سَلِيمٍ
« 1 » و
فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ
« 2 » اشاره به آن است و هرمرض جسمانى را دوايى خاص است به غير از طبيب حاذق آن را نداند هرمرض روحانى را هم دوايى هست بهجز از انبيا و اوليا وقوف نيابند و ندانند ، اگر كسى را سودا غلبه كند و معالجات صفرايى استعمال نمايد به هلاك رود و فس على هذا امراض روحانى را دواى خاص هست كه از آن تجاوز نتوان كرد « ربّ تال للقرآن و القرآن يلعنه » .
طاعت ناقص من موجب غفران نشود * راضيم گر مدد علّت عصيان نشود
( عماد فقيه كرمانى )
از حضرت نبوى صلّى اللّه عليه و إله تفسير كريمه
وَ بَدا لَهُمْ مِنَ اللَّهِ ما لَمْ يَكُونُوا يَحْتَسِبُونَ
« 3 » را پرسيدند : فرمود : آنها اعمالى است كه آن را نيك مىپندارند ، لكن آن را در ميزان در كفّهء گناهان مىبينند .
چنانچه نبض دلالت بر احوال بدن كند ، واقعه نيز بر احوال نفس دليل است پس راهروان طريقت بايد وقايعات خود را به شيخ عرضه دارند چراكه حضرت نبوى صلّى اللّه عليه و إله بسا اوقات با اصحاب گفتى : آيا كسى از شما خوابى ديده است ؟
هامش
( 1 ) . سورهء شعراء ، آيهء 89 . ( مگر كسىكه با دلى [ پاك و ] سالم به سوى خدا بيايد . )
( 2 ) . سورهء بقره ، آيهء 10 . ( در دلهايشان بيمارى است . . . . )
( 3 ) . سورهء زمر ، آيهء 47 . ( . . . و از خدا برايشان چيزهايى آشكار مىشود كه [ هرگز ] حسابش را نمىكردند . )