عادات و آداب بيگانگان و اخلاق زشت آنان ميكوشند و آن بيچارهگان را به بيماريهاى صعب العلاج دچار و براى هميشه در قيد اسارت درماندگى گرفتار ميسازند . تفو بر كشورى كه فرهنگش اين و آموزگارش چنين باشد ) .
بلكه ميتوان گفت زيان او صد چندانست ، گروهى از پيشينيان گفتهاند :
دانش دين است ، بنگريد دين خود را از چه كسى فراميگيريد .
از جمله امورى كه شخص محصل بايد همواره با او مأنوس باشد كثرت بحث و اجتماع با اساتيد و ممارست بسيار و ستايش ايشانست برسميت و اخلاق او ، در نتيجه از كسى كه دانش خود را از متون و بطون كتابها ( يعنى به صرف مطالعه ) بدست آورده بدون آنكه از استادى آموخته باشد دورى كند ، زيرا اينچنين معلمى مصون از تصحيف و مأمون از غلط و تحريف نيست .
يكى از گذشتگان گفته : كسى كه تفقه او از بطون كتابها باشد احكام را ضايع نموده .
ديگرى گفته : بهپرهيزيد از صفحيها يعنى آنان كه دانش خود را تنها از كتب بدست آوردهاند زيرا آنچه را افساد ميكنند بيشتر است از آنچه را اصلاح مينمايند .
محصل نبايد خود را به كسانى كه در حوزهء علميه شهرت يافتهاند پابند سازد ، و از آنان كه گوشهء انزوا گزيدهاند دورى جويد ، زيرا اين عمل ، خود ، موجب خودبينى در راه دانش و عين حماقت و نادانى بشمار رفته ، چون گوهر معرفت گمشدهء مؤمن است هركجا او را بيابد التقاط كند ، و هروقت به دو پيروز شود غنيمة ميشمرد ، و رهين منت آنكس است كه ناقهء دانش را بسوى او ميراند ، گذشته از اين بسا مىشود كه از
منية المريد ( فارسى ) — صفحة 164
مساهمون: الشهيد الثاني
ص١٦٤