چهار - بيشتر بخشهاى ايران به تازگى فتح شده بود و اداره امور ايرانيان به كسانى نياز داشت كه زبان ايشان را بدانند . فارسى زبان مادرى زياد و برادرانش بود كه اين زبان را از مادرشان سميه فراگرفته بودند ؛ زنى ايرانى كه خسرو به حارث بن كلده ، به پاس درمان بيمارى عفونى وي ، اهدا كرده بود .
در بصره ، امام ( عليه السلام ) دعاى كميل را به كميل بن زياد آموخت
سيد بن طاوس گويد : كميل بن زياد گفته است : با مولايم اميرالمؤمنين ( عليه السلام ) در مسجد بصره نشسته بودم . شمارى از اصحاب وى نيز حضور داشتند . يكى از آنان گفت : « معناى اين سخن خداوند چيست : فِيهَا يفْرَقُ كُلُّ أَمْرٍ حَكِيمٍ ؟ » امام ( عليه السلام ) فرمود : « مقصود ، شب نيمه شعبان است . به آن كه جان على به دست اوست ، سوگند ! همه خير و شرها براى هر بنده ، در شب نيمه شعبان تا آخر سال بعد و همان شب در سال آينده ، تقسيم ميشود . هر بنده كه آن شب را به احيا بگذراند و دعاى خضر ( عليه السلام ) بخواند ، حتما دعايش اجابت ميشود . » هنگامى كه بازگشت ، شبانه در راه بر او درآمدم . فرمود : « به چه سبب آمدي ، اى كميل ؟ » گفتم : « اى اميرالمؤمنين ! براى آموختن دعاى خضر ( عليه السلام ) آمدم . » فرمود : « اى كميل ! بنشين . هنگامى كه اين دعا را آموختي ، آن را هر شب جمعه يا يك بار در ماه يا در سال يا در همه عمرت بخوان تا خدا كفايت و ياريات نمايد و روزيات دهد و تو را بيامرزد . اى كميل ! اين كه ديرگاهى از صحابه ما بودهاي ، بر من لازم ساخت تا خواستهات را پاسخ دهم . » سپس فرمود : « بنويس : اللهم إنى أسألك برحمتك التى وسعت كل شئ و بقوتك التى قهرت بها كل شئ و خضع لها كل شئ . . . . » ( الاقبال ، 3 / 331 )
شيعيان به اين دعاى شريف اهميت فراوان ميدهند و در سرزمينهاى گوناگون در هر شب جمعه مجالسى براى خواندن آن برپا ميسازند . شمارى از دانشوران و فرهيختگان شيعه ، اين دعا را شرح كردهاند .