آيا مراد از ذو القرنين كوروش است ؟ « * »
در سوره كهف ، آيات 83 تا 98 به نام و بعضى اعمال ذو القرنين و ويژگىهاى شخصيت وى اشاره شده است . كه در متن قصه ذو القرنين مشروح آن آمد .
اين آيات سوره كهف درباره ذو القرنين ، به نوشتهء اغلب مفسران داراى شأن نزول بوده است . از خود قرآن كريم هم برمىآيد كه نزول اين آيات مسبوق به طرح پرسشى از جانب معاصران حضرت رسول صلّى اللّه عليه و إله و سلّم است زيرا مىفرمايد : « و از تو دربارهء ذو القرنين مىپرسند . بگو هماكنون يادى از او بر شما مىخوانم » و اخبار نيز همين معنى را تاييد مىكند چنان كه در كتاب مسند روايت كردهاند كه قريش به تحريك يهود ، راجع به چند موضوع كه از جمله شخصيت ذو القرنين بود ، سؤال كردند و گفتند : « اين مرد كيست و كارهايش چيست ؟ »
توجه به شأن نزول اين حقيقت را آشكار مىسازد كه يادى از ذو القرنين - هركه هست - در تورات بايد باشد ؛ اما درباره اينكه ذو القرنين كيست ، مفسران و مورخان قديم وجوه بسيارى ياد كردهاند از جمله :
1 . مراد از ذو القرنين اسكندر است ( تفسير طبرى ، تفسير سورآبادى )
2 . ابو ريحان مصاديق ديگرى نيز براى ذو القرنين ياد مىكند از جمله : اطوكس نامى ، كه به حاميرس يكى از ملوك بابل چيره شده است ؛ منذر بن ماء السماء و
هامش
( * ) . اين عنوان خارج از كلام جاد المولى است و در ويرايش به متن كتاب افزوده شده است .