« قلوب » براى اشعار به اين است كه آن دو زن داراى قلبهاى متعدّد مىباشند . و اين آيه به اتّفاق مفسّرين خاصّه و عامّه دربارهى عايشه و حفصه نازل شده است .
وَ إِنْ تَظاهَرا عَلَيْهِ فَإِنَّ اللَّهَ هُوَ مَوْلاهُ وَ جِبْرِيلُ وَ صالِحُ الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمَلائِكَةُ بَعْدَ ذلِكَ ظَهِيرٌ
مقصود از « صالح المؤمنين » علىّ بن ابى طالب عليه السّلام است .
بعضى گفتهاند : از عمر بن خطّاب سؤال شد آن دو زن كه بر آزار رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله همّت گماردند چه كسانى بودند ؟ گفت : عايشه و حفصه .
از امام باقر عليه السّلام آمده است كه فرمود : رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله على عليه السّلام را دو مرتبه به اصحابش معرّفى نمود ، يك بار آنجا كه فرمود : « من كنت مولاه « 1 » فعلىّ عليه السّلام مولاه » بار دوّم آنجا بود كه اين آيه نازل شد ، كه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله دست على عليه السّلام را گرفت و فرمود : اى مردم اين شخص صالح مؤمنين است .
از طريق عامّه و خاصّه روايت شده كه مقصود از صالح المؤمنين على عليه السّلام است .
عَسى رَبُّهُ إِنْ طَلَّقَكُنَّ أَنْ يُبْدِلَهُ أَزْواجاً خَيْراً مِنْكُنَّ مُسْلِماتٍ مُؤْمِناتٍ
آوردن ايمان بعد از اسلام براى اشاره به اين است كه ايمان غير از اسلام است پس بايد طالب آخرت بعد از اسلام طالب ايمان باشد .
قانِتاتٍ تائِباتٍ عابِداتٍ سائِحاتٍ
برخى گفتهاند :
هامش
( 1 )كيست مولا آنكه آزادت كند * بند رقيت ز پايت وا كنداين جهان زندان و ما زندانيان * حفره كن زندان و خود را وارهانمولوى