وَ وَيْلٌ لِلْكافِرِينَ مِنْ عَذابٍ شَدِيدٍ
واى بر كسانى كه به خدا يا به محمّد ، يا به كتاب ، يا به نور ، يا به صراط كفر ورزيدند .
( ويل ) به معناى هلاكت است ، يا اين كه آن وادى در جهنّم است ، يا به معناى چاه است .
الَّذِينَ يَسْتَحِبُّونَ الْحَياةَ الدُّنْيا
« 1 »
عَلَى الْآخِرَةِ
وصف كافرين و بيان حال آنان است كه زندگانى دنيوى را بر آخرت دوستتر دارند ، بدان كه انسان بين دنيا و آخرت واقع شده است ، و به عبارت ديگر بين مراتب نفس و مدارج قلب واقع شده است ، و تعلّق و وابستگى انسان فطرى و ربط او ذاتى است .
پس اگر به آخرت كافر شد به دنيا وابسته مىشود و اگر به دنيا كافر شد به آخرت وابسته مىشود ، و هر چيزى كه وابستهى به انسان شد آن را بر چيزى كه وابستهى به او نيست ترجيح مىدهد .
بنابراين كافر به آخرت ناگزير به دنيا وابسته است و آن را بر آخرت ترجيح مىدهد ، و كسى كه متمكن در كفر است اختيارش نسبت به دنيا استمرار پيدا مىكند .
هم چنان كه متمكّن در ايمان به طور دايم و مستمرّ آخرت را
هامش
( 1 ) دنيا به ديدهى عارفان دلبستگى به آن از جملهى مهالك است . دنيا را دنايت بىنهايت است و عوارض نمايان دارد .
حقيقت دنيا نمونهى حجيم است و عوارض آن مشتهيات نفسانى و مقتضيّات شيطانى ، كه فريبدهندهى مردم است .