واسطههاى بشرى . چنان كه كوتهبينها معتقد به آن شدهاند بدين جهت تصريح به حصر كرد و فرمود :
« إِنَّما يُبايِعُونَ اللَّهَ »
يعنى اينكه خريدار خداست نه تو ، و همچنين است قول خدا
« يَدُ اللَّهِ فَوْقَ أَيْدِيهِمْ »
( دست خدا بالاى دست آنهاست ) براى حصر است از باب اينكه مفهوم اضافهء لفظ « يد » به « اللّه » اين معنى را مىرساند ، يعنى دست خداست نه دست تو ، چنان كه در ضمن قول خداى تعالى :
أَ لَمْ يَعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ هُوَ يَقْبَلُ التَّوْبَةَ عَنْ عِبادِهِ
گذشت كه آن اشاره به همين بيعت است و اينكه آن مفيد حصر است ، زيرا كه قبول توبه از اجزاى بيعت و مقدّمات آن است ، و گفتهء مفسّرين بر اينكه كلمهء خريدن تمثيلى براى بيان پاداش خدا در برابر بذل جانها و مالهاست اين يك نوع داد و ستد مالى است نه داد و ستد معنوى اسلامى .
يُقاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ
در راه خدا پيكار مىكنند . اين جمله حال است براى بيان حال آنها و آنچه كه بر آنها در حين اشتراء ( خريد ) شرط مىشود ، يا مستأنف است تا جواب سؤال از حال آنها و آنچه كه بر آنها شرط مىشود باشد .
بدان كه داخل شدن در اسلام به سبب بيعت عامّ نبوى كه موجب قبول دعوت ظاهرى و سپس داخل شدن در ايمان با بيعت خاصّ ولوى و قبول دعوت باطنى است ، لازمهاش جنگ كردن با دشمنان باطنى و لشكريان شيطان است . اگر چه گاهى هم از مقاتله با دشمنان ظاهرى جدا شود ، و نيز از كشتن چيزى از لشكريان جهل و نادانى و پيروان شيطان و از مقتولين آن بر