صوفىها كردهاند عبارت است از صورت ملكوتى ملكى الهى كه به صورت محبوبترين چيزها بر سينهء سالك الى اللّه ظاهر مىشود و محبوبترين چيزها نزد سالك عبارت از ( همان صورت ملكوتى ) شيخ مرشد و ولى قائد اوست ، و نزد آنان سكينه و فكر و حضور ناميده مىشود و آن قدرت يارىدهنده و طمأنينه است و به آن اشاره شده است در قول خداى تعالى :
أَلا بِذِكْرِ اللَّهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ
و
لَذِكْرُ اللَّهِ أَكْبَرُ
و آن نور است در قول خداى تعالى :
( اللَّهُ نُورُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ )
و به وسيلهء آن شناخت على عليه السّلام به نورانيّت حاصل مىشود ، و آن عبارت از ظهور قائم عجّل اللّه فرجه در عالم صغير است ، و روشن شدن آسمانهاى روح و زمينهاى نفس و طبعش به سبب همان نور است چنان كه خداى تعالى فرموده :
وَ أَشْرَقَتِ الْأَرْضُ بِنُورِ رَبِّها
، و آن اسم اعظم و كلمهء اتمّ است ، و آن حقيقت رحمت و هدايت ، و فتح و پيروزى و راه راست و راه پايدار و راه به سوى خدا و رستگارى و نجاح و غير اينها از اسماى حسنى است كه حدّى براى آنها نيست و در آيات و اخبار به آنها اشاره شده است .
و روى همين اصل است كه تمام اهتمام مشايخ در تلقين ذكر خفى قلبى يا جلى لسانى به تحصيل اين مقام براى سالكين الى اللّه بوده و سالكين را امر به فكر مىكردند كه آن همين سكينه است از باب كارورزى ( به كار پرداختن طبق دستور پير در مراقبه ) تا اينكه آن سكينه بدون كارورزى اراده ظاهر شود و