گرفتند در صورتى كه مأمور نبودند جز آنكه خداى يكتا را پرستش كنند كه منزّه و برتر از آن است كه با او شريك قرار مىدهند ،
كافران مىخواهند كه نور خدا را به نفس تيره و گفتار جاهلانهء خود خاموش كنند و خدا نگذارد تا آنكه نور خود را در منتهاى ظهور و حدّ اعلاى كمال برساند هر چند كافران ناراضى و مخالف باشند ،
اوست خدايى كه رسول خود را با دين حقّ به هدايت خلق فرستاد تا بر همهء اديان عالم تسلّط و برترى دهد هر چند مشركان ناراضى و مخالف باشند ،
اى اهل ايمان بسيارى از علماء و راهبان ( يهود و نصارى ) اموال مردم را به باطل طعمهء هوس خود مىكنند و در راه خدا انفاق نمىكنند آنها را اى رسول بر اين كار به عذاب دردناك بشارت ده .
تفسير :
اتَّخَذُوا أَحْبارَهُمْ
پيش از اين گذشت كه احبار علماى امّت و رهبان علماى دين و طريقت مىباشند .
وَ رُهْبانَهُمْ أَرْباباً
ربّ بر مطاع اطلاق مىشود كه آن ربّ در طاعت است ، و بر معبود اطلاق مىشود كه ربّ در عبادت است ، و بر مدبّر در وجود اطلاق مىشود كه ربّ در وجود و بقاى وجود است ، و بر خالق اطلاق مىشود كه آن ربّ در ايجاد است .
و مقصود از ربّ در اينجا ربّ در طاعت است ، چون به آنها گفتند : اين حلال و آن حرام است ، و اين از تورات و انجيل است ، و مردم نيز بدون دليل از آنها قبول كردند و شنيدند .
و مردم غير از علماى الهى ناگزير بايد يك ربّ بشرى