از امام صادق ( ع ) روايت شده كه در ضمن كلامى فرمود « 1 » : كسى كه با اكراه و ناراحتى صبر كند و شكايت به خلق نبرد و با پاره شدن پردهاش بىتابى نكند ، پس او از عوام است و نصيب و بهرهاش همان است كه خداوند فرموده :
« وَ بَشِّرِ الصَّابِرِينَ »
، يعنى آنان را مژدهء بهشت ده . و كسى كه بلايا را با خوشحالى و خوشامدگويى استقبال نمايد و با آرامش و سنگينى صبر نمايد ، پس او از خواص است و بهرهاش آن است كه خدا فرموده :
« إِنَّ اللَّهَ مَعَ الصَّابِرِينَ »
، خداوند همراه صابران است .
[ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 154 ]
وَ لا تَقُولُوا لِمَنْ يُقْتَلُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَمْواتٌ بَلْ أَحْياءٌ وَ لكِنْ لا تَشْعُرُونَ ( 154 )
ترجمه :
( 2 / 154 )
كسى را كه در راه خدا كشته شده است ، مرده نپنداريد ، بلكه او زندهء جاويد است ، امّا شما اين حقيقت را در نخواهيد يافت .
تفسير :
« وَ لا تَقُولُوا لِمَنْ يُقْتَلُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ »
: هر عملى كه انسان بهوسيله آن به خداى تعالى منتهى شود ، آن سبيل ( راه ) خداست و هر عملى كه بهوسيله آن به شيطان منتهى شود ، راه شيطان است . و به وجهى و بر حسب تنزيل مىتوان گفت كه راه شيطان نيز راه خداست ( چون خالقى جز خدا نيست ) .
و مراد به ظرف ( فى سبيل اللّه ) ظرفيت مجازى است ، يا ظرفيت حقيقى است با تقدير مضاف ، مانند زمان و يا مكان . به اين گونه كه بگوييم :
فى زمان سبيل اللّه يا فى مكان سبيل اللّه .
نقل شده است كه آيه در مورد شهداى بدر نازل شده و آنان چهارده نفر بودند كه شش نفر آنها از مهاجرين و هشت تن از انصار بودند ،
هامش
( 1 ) تفسير صافى ، ج 1 ، ص 152 .