كاش مىدانستند يا اگر مىدانستند .
[ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 104 ]
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَقُولُوا راعِنا وَ قُولُوا انْظُرْنا وَ اسْمَعُوا وَ لِلْكافِرِينَ عَذابٌ أَلِيمٌ ( 104 )
ترجمه :
( 2 / 104 )
اى كسانى كه ايمان آوردهايد ، ( فقط ) نگوييد ( اى رسول خدا ) رعايت ( حال ) ما را كن ( بلكه بگوييد ) ناظر احوال ما باش ، سخن خدا را بشنويد و بدانيد كه براى كافران عذاب دردناكى مهيّاست .
تفسير :
« يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا »
: اى كسانى كه به ايمان عام بيعت عامه ايمان داريد . . . .
روايت شده كه در قرآن ، هيچ جا
« يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا »
نيامده ، مگر اينكه در تورات « يا ايّها المساكين » ( اى بينوايان ) آمده است « 1 » .
« لا تَقُولُوا راعِنا »
: مسلمانان ، به پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله مىگفتند : مراعات ما را بكن ، يعنى ملاحظه ما را بنما و به ما نيكى كن . يا اينكه به سخنان ما گوش بده ، و اين كلمه به علت آن بود كه در لغت يهود ، وقتى گفته مىشود « بشنو » ، يعنى « نشنوى ( كر شوى ) » . چنان كه در تفسير صافى آمده است كه يهود به اين كلمه متوسل مىشدند ، تا اينكه دشنامى بر پيامبر خدا باشد ، پس خدا مؤمنان را از گفتن اين كلمه نهى فرمود .
« وَ »
: و گفت :
« قُولُوا انْظُرْنا »
: بگوييد به ما بنگر و ناظر حال ما باش ، چه اين كلمه ( بر عكس كلمه راعنا ) ، در لغت يهود دشنام نيست ، تا با توسّل به آن ، دشنامى به رسول خدا داده باشند .
« وَ اسْمَعُوا »
: و هرگاه پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و آله سخنى گفت ، بشنويد ، و اطاعت كنيد ، يا به معنى آن است كه نهى را از اين قول ( راعنا ) و امر را به
هامش
( 1 ) صافى ، ج 1 ، ص 131 . به نقل از على ( ع ) و امام سجاد ( ع ) .