ملبوس أو با زوج است ، وأعيان مصالح عنها از جملهء فوائد حاصله براي أو است در سال
وقوع عقد نكاح ، آيا خمس تعلق مىگيرد به أعيان مصالح عنها كه عبارت از عمارت وباغ
وملك ومواشي موجوده بوده باشد يا خير ؟ جواب هر دو مسأله را به طور كافى وواضح
مرقوم فرمائيد . ( ادام الله ظلكم )
جواب : بسم الله الرحمن الرحيم .
تمام أعيان مصالح عنها مال زوجه است . ودخلى به صداق ندارد تا به طلاق قبل الدخول ،
نصف آن برگردد به زوج :
أولا به جهت اين كه ظاهر عبارت اين است كه مال المصالحة سه تومان بر ذمه زوجه بوده ،
نه سه تومان از صداق ، غاية الأمر اين كه سه تومان از صداق را به عوض آن محسوب داشته ، نه
اين كه سه تومان از صداق نفس مال المصالحة بوده باشد .
وثانيا بر فرض اين كه سه تومان از صداق نفس مال المصالحة باشد ، محمول بر حصه
خودش است ، ونصف زوج از بقيه ما في الذمة اش ساقط مىشود .
وثالثا بر تقديرى كه مال المصالحة ، سه تومان مشاع باشد ، تصرف زوجه صحيح ولازم
است . غاية الأمر بايد عوض نصف آنچه تصرف كرده است ، بدهد ، با نصف باقي مانده در
صورت طلاق قبل الدخول ، در اين بر تقديرى كه أعيان مصالح عنها مثل نماء مهر باشد ، نماء
حاصل بعد از مهر كردن ، مال زوجه است وتنصيف نمىشود .
پس على اى حال ، آن أعيان مال زوجه است وبه طلاق قبل الدخول ، تنصيف نمىشود .
بلى اينها در صورتي است كه آن پولى كه جزء مصالح عنها است ، از جنس سه تومان نباشد ، به
اين كه سه تومان نقره وآن پول طلا ، يا بر كسى به أو اگر از يك جنس باشد ، كمتر از سه تومان
باشد . والا از جهت حصول ربا مشكل مىشود .
واما مسأله دويم ، پس زوجه بايد خمس آن أعيان را بدهد . چون مناط ، حصول فائده
است ، نه اكتساب . ( والله العالم )
سؤال 369 : در ضمن مصالحه كه به اولادش ملكي را منتقل نموده به مصالحه محاباتيه ،
شرطي نموده كه بعد از فوت ، آن أولاد عمل نمايند در مدت مزبوره معينه ، ولى مىخواهد