مترتب مىشود . گوئيم : كه ( با وجود آن كه در اين سبب عدوانى نيست وآنچه مسلم است در تأثير
بسبب صورت عدوان است ) سببيت خاطب أقرب است كه خود به ايشان داده . واگر
گوئى كه أوليا مباشر اتلاف شده اند پس بايد غرامت بكشند . گوئيم غرامتى بر ( مرخص
فيه ) مترتب نيست . اگر گوئى كه رخصت به شرط بقابر رضا است نه مطلقا . گوئيم
رخصت در حال رضا است نه به شرط بقا بر رضا ودوام آن . چنان كه گذشت .
وآنچه ذكر كرديم در صورتي است كه خطبه [ اى ] بشود ، وأولياء اجازه بدهند . اما در
صورتي كه مطلقا اظهار نكرده باشد واين تعارفات را به عمل آورد به طمع اين كه بعد از
استمالت قلب ايشان به تزويج راضى شوند واگر خطبه كند رد نكنند ، پس امر در آنجا
أسهل خواهد بود . وظاهرا همين از جمله ( هديه مصانعه ) باشد كه در بعض اخبار مذكور
است . واز قبيل اين است برگ سبزى كه درويشان دهند . يا دسته گل ، يا مهر نمازى ،
وأمثال انيها . واظهر اين است كه آن مباح باشد بدون عوض ، وعوض واجب نيست هر چند
ترك عوض خالى از كراهت نخواهد بود نظر به بعض اخبار ودلالت اعتبار . وظاهر اين
است كه مثل مذكور باشد هر گاه ظهار خواستگارى نيز بكند وبه گوش أوليا برساند
وهنوز وعده دادن نكرده باشند .
واين كه در ( هديه مصانعه ) گفتيم كه مباح است بدون عوض ، در صورتي است كه از
حال واهب معلوم نباشد كه راضى نيست [ بر ] تصرف در آن بدون عوض . واگر معلوم
باشد كه راضى نيست به تصرف بدون عوض ، تصرف جايز نخواهد بود . وظاهر اين است
كه در صورت أجابت أوليا وتراضى طرفين بر اخراجات هر گاه أوليا بگويند كه فلان قدر
مال بياور از مأكول وغير مأكول تا صرف شيرينى ومطبخ بشود ، وبر سبيل رضا هم به
مصرف برسد هم حكم همان است كه گذشت ، چون عدوانى نيست .
226 : سؤال : هر گاه شخصي زوجه مدخوله خود را طلاق گويد وخواهد كه به عقد
انقطاع در آورد . از براي زوجه عده مىباشد يا نه ؟ در حالتي كه مهر خود را تمام
وكمال گرفته باشد ، يا نگرفته باشد ، يا هبه به زوج خود نموده باشد .
جواب : اگر ( طلاق به اين ) باشد مىتواند بدون عده أو را ثانيا عقد كند . وعده داشتن
در صحت عقد ديگران شرط است ، نه در حق خود زوج . واگر ( طلاق رجعي ) باشد ،
تجديد عقد در حكم رجوع است . وظاهر اين است كه عقد ثاني صحيح نيست ، ورجوع